Tylko co 15. zgłoszona treść zniknęła z sieci
Dane przedstawione w raporcie NASK „Reakcja platform społecznościowych na zgłoszenia w I półroczu 2026 roku” nie napawają optymizmem. W pierwszych sześciu miesiącach tego roku instytut zgłosił platformom ponad 65 tys. treści uznanych za dezinformacyjne. Usunięto tylko 4380 z nich, czyli 6,7 proc. Kolejne 17,3 proc. materiałów poddano moderacji. W przypadku aż 49,5 tys. zgłoszeń, stanowiących 76 proc. całości, nie było żadnej reakcji.
Podczas prezentacji raportu w Centrum Prasowym PAP wicepremier i minister cyfryzacji Krzysztof Gawkowski nie krył oburzenia. Zapowiedział, że zwrócił się do platform społecznościowych z żądaniem utworzenia polskojęzycznych zespołów odpowiedzialnych za moderację treści.
– Każda platforma społecznościowa ma brudne ręce, jeżeli chodzi o bezpieczny i czysty od dezinformacji internet. Każda – ocenił Gawkowski. Jak dodał, różnice polegają na tym, że jedne serwisy nie reagują wcale, a inne robią to w minimalnym stopniu.
X i Discord na końcu stawki
W raporcie szczególną uwagę zwracają wyniki platformy X, dawnego Twittera. NASK zgłosił tam 60 132 treści, ale usunięto zaledwie 1438, czyli 2,4 proc. zgłoszonych materiałów. Moderacji poddano 18,7 proc. zgłoszeń, a większość pozostała bez reakcji.
Jeszcze gorzej wygląda wynik Discorda. Zgłoszono tam cztery publikacje i nie usunięto żadnej. Niewiele lepiej wypadły Threads, gdzie zniknęły tylko dwie z 29 zgłoszonych treści, oraz Telegram, który usunął jedną z dziewięciu.
Google, obsługujący w zestawieniu m.in. YouTube i Google Ads, usunął 37 z 322 zgłoszonych materiałów. To 11,5 proc.
Są też platformy, które reagują
Nie wszystkie serwisy zignorowały ostrzeżenia NASK. Najlepszy wynik osiągnął Bluesky, który usunął 69 z 70 zgłoszonych treści, czyli 98,6 proc.
Na drugim miejscu znalazł się Facebook. Zniknęło tam 2150 z 3381 zgłoszonych materiałów, co oznacza skuteczność na poziomie 63,6 proc. Trzeci był TikTok, który usunął 618 z 1109 zgłoszonych publikacji, czyli 55,7 proc. Instagram skasował 59 ze 156 zgłoszonych treści – 37,8 proc.
Raport pokazuje więc ogromne różnice w podejściu poszczególnych platform. Podczas gdy jedne usuwają niemal wszystkie zgłoszone materiały, inne pozostawiają zdecydowaną większość z nich w sieci.
Fałszywe informacje, podszywanie się i manipulacje
Z raportu wynika, że platformy najczęściej usuwały treści podszywające się pod instytucje i znane osoby. W tej kategorii zniknęło 78,6 proc. zgłoszonych materiałów. Znacznie gorzej było z fałszywymi informacjami – usunięto 9,4 proc. takich publikacji. Najmniej skutecznie platformy reagowały na treści manipulacyjne. Skasowano zaledwie 4,9 proc. zgłoszeń.
NASK wskazał też przykłady dezinformacji rozpowszechnianej w pierwszym półroczu 2026 roku. Były to m.in. fałszywe narracje dotyczące dostaw agregatów do Ukrainy, proirańska kampania dezinformacyjna oraz nieprawdziwe informacje wokół pożaru w Puszczy Solskiej.
W sieci pojawiały się również filmy wygenerowane przez sztuczną inteligencję, dotyczące rzekomych wypłat gotówki, a także profile przedstawiające fikcyjnych polskich żołnierzy. Dezinformacja służyła nie tylko manipulowaniu opinią publiczną, ale też zarabianiu pieniędzy. NASK opisał m.in. konta wygenerowanych przez AI Ukrainek publikujących fałszywe oferty matrymonialne, fikcyjnych ekspertów reklamujących suplementy oraz kampanię wykorzystującą wizerunek prezesa NBP Adama Glapińskiego.
Problemem były także profile budujące fałszywą wiarygodność, w tym grupa na Facebooku podszywająca się pod tenisistkę Igę Świątek oraz profil o nazwie „Straż Miejska Krakow”.
Rząd zapowiada walkę z dezinformacją
Podczas prezentacji raportu wiceminister cyfryzacji Paweł Olszewski poinformował, że w środę odbędzie się pierwsze posiedzenie Centrum Walki z Dezinformacją (CWD). Pierwsze wyniki prac zespołu mają zostać przedstawione 28 października.
Centrum ma współpracować z przedstawicielami mediów, biznesu i różnych grup społecznych. Według Olszewskiego przygotowano już ramy działania, które mają pomóc w przeciwdziałaniu propagandzie i manipulacji.
Minister Gawkowski zapowiedział z kolei, że po zakończeniu prac Centrum powstanie raport dla Komisji Europejskiej. Ma on wskazać, które platformy przyczyniają się do rozpowszechniania rosyjskiej dezinformacji w polskiej przestrzeni informacyjnej. Wnioski mają trafić również do ministrów cyfryzacji innych państw Europy.
Na razie liczby z raportu NASK pokazują jednak, że walka z fałszywymi informacjami w sieci wciąż napotyka poważne przeszkody. Większość zgłoszeń pozostała bez reakcji, a dezinformujące treści nadal mogą docierać do użytkowników.
8
Podcasty
Playlisty tematyczne
