Jak będzie działał nowy system płatności za autostrady w Chorwacji?
Głównym celem reformy jest radykalne przyspieszenie ruchu i poprawa komfortu podróży. W przeciwieństwie do sąsiednich krajów, Chorwacja nie zdecydowała się na winiety, lecz na system "swobodnego przepływu" (free flow) oparty na dwóch technologiach:
- Automatyczne rozpoznawanie tablic rejestracyjnych (ALPR). To kluczowe rozwiązanie dla turystów. Kamery zainstalowane na specjalnych bramownicach będą skanować numery rejestracyjne pojazdów, a opłata za przejechany odcinek zostanie naliczona automatycznie. W całym kraju powstają 212 takie konstrukcje, a wszystkie mają zostać zainstalowane jeszcze w tym roku. Co ważne dla Polaków, aż 67 z nich stanie na najpopularniejszej trasie A1 Zagrzeb–Split–Dubrownik.
- Technologia DSRC (urządzenia pokładowe ENC): To udoskonalona wersja znanego już systemu. Urządzenie ENC (Elektronička Naplata Cestarine), małe i elektroniczne pudełko montowane na przedniej szybie, będzie komunikować się z systemem, automatycznie pobierając opłaty. Będzie ono obowiązkowe dla pojazdów ciężarowych i autobusów, a opcjonalne dla samochodów osobowych.
Dzięki nowemu systemowi pojazdy będą mogły poruszać się z prędkością autostradową do 130 km/h bez potrzeby zwalniania i zatrzymywania się. Aby skorzystać z systemu, konieczna będzie rejestracja tablic samochodowych i powiązania ich z ważną metodą płatności (np. kartą bankową). Będzie można jej dokonać przez ogólnokrajowy portal internetowy crolibertas.hr, dedykowaną aplikację mobilną, a także w stacjonarnych punktach sprzedaży.
Koniec z wakacyjnymi korkami, ale co z karami?
Nowy system oznacza koniec fizycznych szlabanów, ale nie koniec opłat. Kierowcy, którzy spróbują przejechać "na gapę" – czyli nie zarejestrują się w żadnej z dostępnych form płatności – muszą liczyć się z surowymi konsekwencjami. Taki przejazd będzie traktowany jako wykroczenie, za które grożą wysokie kary finansowe w wysokości od 420 do nawet 720 euro. System automatycznie zidentyfikuje każdy pojazd, który nie uiścił należności.
Kiedy Chorwacja wprowadzi nowy system?
Zgodnie z ustawą, pełne uruchomienie nowego systemu w całej sieci autostrad zaplanowano na 1 marca 2027 roku. Najbliższe miesiące to okres intensywnych testów i stopniowego wdrażania nowych rozwiązań. Kluczowa infrastruktura, czyli 212 bramownic z kamerami i czujnikami, w sieci obsługiwanej przez Chorwackie Autostrady (Hrvatske autoceste, HAC) i koncesjonariuszy, ma być gotowa jeszcze w 2026 roku i trwa już m.in. na autostradach A1, A3, A4 i A11.
Nowy system, o wartości prawie 80 mln euro, jest współfinansowany z funduszy unijnych (w szczególności w ramach Narodowego Planu Odbudowy i Zwiększania Odporności Chorwacji) i będzie kompatybilny z Europejskim Systemem Opłat Elektronicznych (EETS), co jest częścią dostosowywania się do standardów europejskich. Umowę na realizację projektu podpisała państwowa spółka Hrvatske autoceste z konsorcjum oferentów. W skład konsorcjum wchodzą dwie firmy z doświadczeniem we wdrażaniu podobnych systemów w Europie Środkowej: SkyToll (Słowacja) i TollNet (Czechy). SkyToll specjalizuje się w rozwoju, wdrażaniu i zarządzaniu elektronicznymi systemami poboru opłat, a TollNet dostarcza rozwiązania IT. Wszystkie oficjalne informacje będą publikowane na stronie Crolibertas w języku chorwackim i angielskim.
Chorwacja stawia na polską technologię. Fotoradary GRUPY WB zwiększają bezpieczeństwo na drogach
Polecany artykuł:
Podcasty
Playlisty tematyczne
