- Narodowy Bank Polski wstrzymał wypłaty dla Trybunału Konstytucyjnego, powołując się na wątpliwości co do jego właściwej reprezentacji.
- Minister sprawiedliwości nazwał działania NBP "anarchizacją" i zapowiedział pilne spotkanie z ministrem finansów, by odblokować środki dla TK.
- Przyczyną blokady jest trwający od 2025 r. spór o kierownictwo Trybunału i powoływanie się NBP na decyzję SN, której ważność jest kwestionowana przez rząd.
- Brak funduszy grozi całkowitym paraliżem Trybunału Konstytucyjnego, uniemożliwiając wypłatę pensji i opłacenie bieżących rachunków.
NBP blokuje środki TK. Błyskawiczna reakcja rządu Donalda Tuska
W poniedziałek Narodowy Bank Polski po prostu przestał realizować przelewy z rachunków Trybunału Konstytucyjnego. Jak tłumaczył rzecznik NBP Maciej Antes, powodem są „wątpliwości co do właściwej reprezentacji Trybunału”. Mówiąc prościej: bank centralny nie jest pewien, kto ma prawo podpisywać dokumenty w imieniu TK.
Na reakcję rządu Donalda Tuska nie trzeba było długo czekać. Minister sprawiedliwości i prokurator generalny Waldemar Żurek nazwał działania NBP wprost: „anarchizacją Trybunału Konstytucyjnego”. Zapowiedział też, że we wtorek spotka się w tej sprawie z ministrem finansów Andrzejem Domańskim.
Jutro mamy rząd, spotykam się z ministrem Domańskim, więc będziemy robić wszystko, by Trybunał dostał środki, bo musi mieć środki na prąd, na wodę, na opłacenie pracowników w TK. NBP mógłby w ten sposób sparaliżować każdą instytucję – powiedział Waldemar Żurek w TVN24.
Skąd wziął się spór o reprezentację Trybunału Konstytucyjnego?
Całe zamieszanie to finał sporu, który ciągnie się od końcówki 2025 roku. Wtedy, 30 października 2025 r., grupa sędziów TK wybranych przez obecny Sejm uznała, że kierownictwo nad Trybunałem przejmuje Anna Korwin-Piotrowska jako sędzia o najdłuższym stażu. Od razu zawiesiła ona w obowiązkach dotychczasowego prezesa Bogdana Święczkowskiego i wiceprezesa Bartłomieja Sochańskiego.
Święczkowski nazwał to „uzurpacją”, a prezydent Karol Nawrocki mówił o „siłowym przejęciu konstytucyjnego organu państwa”. Sprawa trafiła do Sądu Najwyższego, który 10 listopada 2025 roku uchylił zarządzenia Anny Korwin-Piotrowskiej. I to właśnie na ten dokument powołuje się teraz NBP, blokując pieniądze. Problem w tym, że zdaniem ministra Waldemara Żurka, decyzja SN jest nieważna, a zablokowane środki TK to efekt powoływania się na „papier z pieczątką z ziemniaka”. Minister sprawiedliwości podkreśla, że orzeczenie wydali tzw. neosędziowie, których status jest podważany.
Co dalej z finansami Trybunału? Minister Waldemar Żurek zapowiada działania
Minister sprawiedliwości Waldemar Żurek nie zostawia na działaniach NBP suchej nitki. Uważa, że bank centralny powołuje się na dokument, który w świetle prawa nie istnieje, a cały konflikt NBP z rządem to próba obrony „zabetonowanego układu”. Jego zdaniem mamy do czynienia z sytuacją, w której jedna instytucja próbuje sparaliżować drugą.
Co teraz? Rząd Donalda Tuska nie zamierza czekać. Ministrowie Żurek i Domański mają pilnie znaleźć rozwiązanie, które pozwoli odblokować pieniądze dla Trybunału. Prokurator generalny zapowiedział też, że będzie analizował, czy nie doszło do złamania prawa.
Będziemy się zastanawiać, jak przeciwdziałać swego rodzaju anarchizacji działania Trybunału poprzez Narodowy Bank Polski. Musimy znaleźć odpowiedź, jak na to zareagować, czy prokuratura powinna tutaj wszcząć postępowanie o bezprawne działania – stwierdził Waldemar Żurek.
Jedno jest pewne: bez pieniędzy Trybunał Konstytucyjny nie jest w stanie normalnie funkcjonować. Nie chodzi tylko o pensje sędziów, ale też o wynagrodzenia dla pracowników administracji czy opłaty za media. Bez nich praca jednej z najważniejszych instytucji w państwie stanie pod znakiem zapytania.
