- Kontekst: Prezes UOKiK stawia zarzuty jednej z czołowych prywatnych uczelni w Polsce.
- Kluczowe informacje: Polsko-Japońska Akademia Technik Komputerowych miała bezprawnie podnosić opłaty za studia, powołując się na inflację.
- Co dalej: Uczelni grozi kara finansowa sięgająca nawet 10 proc. jej rocznego obrotu. Sprawdź, czy problem dotyczy także Ciebie.
UOKiK stawia ultimatum. Kara może sięgnąć milionów
Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów, Tomasz Chróstny, wszczął postępowanie przeciwko Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych w Warszawie. Poszło o pieniądze, a konkretnie o podwyżki czesnego, które uderzyły w studentów rozpoczynających naukę w roku akademickim 2022/2023 i wcześniej. Uczelnia, powołując się na rosnącą inflację, postanowiła podnieść opłaty, mimo że prawo w tamtym czasie na to nie pozwalało. Teraz grozi jej surowa kara finansowa, która może wynieść nawet 10 proc. rocznego obrotu.
Całe zamieszanie wynika ze zmiany przepisów. Zgodnie z prawem obowiązującym w momencie, gdy starsze roczniki podpisywały swoje umowy, uczelnia nie miała prawa zmieniać wysokości czesnego aż do końca nauki. Gwarantowało to studentom finansową przewidywalność. Dopiero nowelizacja ustawy we wrześniu 2023 roku dała uczelniom możliwość corocznej waloryzacji opłat o wskaźnik inflacji. Problem w tym, że nowe prawo nie działa wstecz, a więc nie obejmuje osób, które zaczęły studia przed rokiem akademickim 2023/2024.
– Konsumenci, którzy zawarli umowy przed wejściem w życie znowelizowanej ustawy o szkolnictwie wyższym, powinni mieć zagwarantowaną niezmienność ceny za studia. Tymczasem Polsko-Japońska Akademia Technik Komputerowych mogła podwyższać opłaty za studia osobom, które rozpoczęły naukę przed wejściem w życie przepisów. Mogła tym samym łamać obowiązujące wówczas prawo – mówi Prezes UOKiK Tomasz Chróstny.
To nie pierwszy taki przypadek. Inni już musieli zwrócić pieniądze
Działania podjęte wobec warszawskiej uczelni to kolejny etap walki urzędu o prawa studentów. UOKiK ma już na swoim koncie podobne interwencje, które zakończyły się nie tylko karami finansowymi dla uczelni, ale także konkretnymi korzyściami dla poszkodowanych. Wcześniej Prezes Urzędu nałożył kary na Uniwersytet SWPS oraz Politechnikę Lubelską za identyczne praktyki. Co najważniejsze, w tamtych przypadkach uczelnie zostały zobowiązane do zwrotu studentom niesłusznie pobranych pieniędzy. To tworzy ważny precedens i daje nadzieję studentom PJATK na odzyskanie nadpłaconych kwot, jeśli zarzuty się potwierdzą.
Najlepsze uczelnie w Polsce. Tu warto studiować
Zaczynasz studia? Na to musisz uważać
Historia Polsko-Japońskiej Akademii Technik Komputerowych to ważna lekcja dla wszystkich obecnych i przyszłych studentów, zwłaszcza tych wybierających uczelnie prywatne. Zanim podpiszesz umowę, która zwiąże Cię na kilka lat, dokładnie ją przeczytaj. Zwróć szczególną uwagę na wszystkie zapisy dotyczące opłat – nie tylko czesnego, ale także dodatkowych kosztów, takich jak opłaty za legitymację, powtarzanie zajęć czy wydanie dyplomu. Warto też dokładnie zapoznać się z programem studiów i liczbą planowanych zajęć. Jeśli uczelnia w trakcie roku drastycznie zmniejszy ich liczbę, jest to podstawa do dochodzenia swoich praw, ponieważ umowa nie jest realizowana należycie.
Pamiętaj o kluczowej zasadzie: jeśli rozpocząłeś studia przed rokiem akademickim 2023/2024, Twoja umowa gwarantuje stałość czesnego do samego końca nauki. Jeśli jesteś studentem nowszych roczników, uczelnia może podnieść opłaty, ale tylko raz w roku i maksymalnie o oficjalny wskaźnik inflacji ogłoszony przez GUS. Każda inna podwyżka jest niezgodna z prawem. Jeśli masz wątpliwości, czy Twoja uczelnia postępuje uczciwie, skontaktuj się z najbliższym rzecznikiem praw konsumenta.