Co i kiedy dokładnie zdrożeje? Kluczowe decyzje sejmowej komisji
Wszystko wskazuje na to, że od 2027 roku Polacy zapłacą więcej za część napojów bezalkoholowych i każdy rodzaj alkoholu. Sejmowa Komisja Finansów Publicznych dała zielone światło dwóm projektom ustaw przygotowanym przez rząd premiera Donalda Tuska. Pierwszy dotyczy podwyżki stawki VAT, a drugi – skokowego wzrostu akcyzy. Obie zmiany mają wejść w życie 1 stycznia 2027 roku, o ile zyskają ostateczną akceptację Sejmu. To oznacza, że czeka nas fala podwyżek cen w sklepach i gastronomii.
Jakie napoje obejmie podwyżka VAT? Lista produktów
Planowana podwyżka VAT na napoje obejmie szeroką grupę produktów, które zawierają co najmniej 20 proc. soku owocowego, warzywnego lub owocowo-warzywnego. Stawka ma wzrosnąć z 5 proc. do 23 proc. w sklepach oraz z 8 proc. do 23 proc. w lokalach gastronomicznych.
Co konkretnie znajdzie się na liście produktów z wyższym VAT-em?
- Piwa bezalkoholowe, w tym te o zerowej zawartości alkoholu.
- Wina i cydry bezalkoholowe, czyli napoje, które powstały w wyniku dealkoholizacji.
- Napoje z dodatkiem kofeiny lub tauryny (np. niektóre napoje energetyczne), pod warunkiem że w ich składzie jest minimum 20 proc. soku.
- Pozostałe napoje** na bazie soków owocowych lub warzywnych.
Podczas prac komisji poseł Janusz Kowalski (niezrzeszony) złożył poprawkę, by obniżyć VAT na wodę butelkowaną z 23 do 5 proc. Propozycja została jednak odrzucona. Jak tłumaczył wiceminister finansów Jarosław Neneman, taka obniżka kosztowałaby budżet państwa około 1,6 mld złotych rocznie.
Akcyza na alkohol 2027 – o ile wzrosną stawki i na co pójdą pieniądze?
Druga ustawa to jeszcze większe uderzenie w portfele konsumentów. Przewiduje ona, że podwyżki akcyzy na alkohol w 2027 roku będą znacznie wyższe, niż zakładała to dotychczasowa tzw. mapa drogowa.
Oto jak konkretnie mają zmienić się stawki:
- Alkohol etylowy (np. wódka): wzrost z 8811 zł do 10 109 zł za hektolitr czystego alkoholu.
- Piwo: wzrost z 12,04 zł do 13,82 zł za hektolitr za każdy stopień Plato.
- Wino: wzrost z 245 zł do 280,83 zł za hektolitr.
- Cydr i perry (do 5% alk.): wzrost z 97 zł do 122,71 zł za hektolitr.
Pieniądze z wyższej akcyzy mają konkretny cel – zasilenie kasy Narodowego Funduszu Zdrowia. Ponieważ ostateczna kwota będzie znana dopiero w 2028 roku, rząd planuje w latach 2027-2028 zwiększyć dotację dla NFZ, a następnie rozliczyć ją przy tworzeniu budżetu na 2029 rok.
Co dalej z ustawami? Kiedy ostateczna decyzja?
Pozytywna opinia Sejmowej Komisji Finansów Publicznych to ważny krok, ale jeszcze nie koniec drogi legislacyjnej. Oba projekty trafią teraz pod obrady całego Sejmu. Tam posłowie zdecydują w głosowaniu, czy podwyżki wejdą w życie. Jeśli ustawy zostaną przyjęte, a następnie podpisane przez prezydenta, nowe, wyższe ceny napojów i alkoholu staną się faktem od 1 stycznia 2027 roku.
Teraz wszystko w rękach parlamentarzystów.