Koniec oszustwa na ciągniki. UOKiK nakłada 136 milionów złotych kary

• Polscy rolnicy przez lata przepłacali za kluczowe maszyny rolnicze, nie mając szans na znalezienie konkurencyjnej oferty.
• Prezes UOKiK nałożył blisko 136 mln zł kary na spółkę AGCO i ośmiu dealerów za trwającą 11 lat zmowę cenową.
• Sprawdź, jak działał nielegalny proceder i na co uważać, by nie paść ofiarą podobnych praktyk.

UOKiK rozbija kartel traktorowy. Gigantyczna kara za 11 lat zmowy

Wyobraź sobie, że chcesz kupić nowy ciągnik. Dzwonisz do kilku dealerów w Polsce, aby porównać oferty i znaleźć najlepszą cenę. Jednak za każdym razem słyszysz tę samą odpowiedź: musisz kupić u sprzedawcy najbliżej Twojego gospodarstwa. Każda inna oferta jest albo zaporowo droga, albo po prostu jej nie otrzymujesz. To nie przypadek, a precyzyjnie zaplanowany proceder, który przez 11 lat uderzał w kieszenie polskich rolników. Prezes Urzędu Ochrony Konkurencji i Konsumentów właśnie położył mu kres, nakładając blisko 136 mln zł kary.

Na celowniku Urzędu znalazła się spółka AGCO, dystrybutor maszyn rolniczych popularnych marek Valtra, Fendt i Massey Ferguson, oraz ośmiu powiązanych z nią dealerów. Jak ustalono, od 2012 do 2023 roku uczestnicy zmowy podzielili między siebie polski rynek. Każdy rolnik był „przypisany” do konkretnego sprzedawcy na podstawie swojego miejsca zamieszkania, co w praktyce eliminowało jakąkolwiek konkurencję.

"Na odczepnego podałem ceny". Jak działał mechanizm zmowy?

Jeśli rolnik próbował szukać oszczędności i kontaktował się z dealerem spoza swojego regionu, uruchamiana była cała machina. Sprzedawcy wymieniali się informacjami, by upewnić się, że klient nie dostanie lepszej oferty. W korespondencji zabezpieczonej przez UOKiK wprost pisano o zniechęcaniu klientów.

Na odczepnego podałem klientowi ceny […]. Nowych ciągników nie oferowałem.

W innej wiadomości dealerzy instruowali się nawzajem, by nie składać ofert rolnikom z terenu konkurencji:

Bardzo proszę o przesłanie informacji do sąsiednich dealerów że taka osoba może dzwonić z prośbą aby go nie ofertowali.

Mózgiem całej operacji była spółka AGCO. Gdy któryś z dealerów próbował wyłamać się z nielegalnych ustaleń i sprzedać maszynę taniej klientowi z innego terenu, pozostali skarżyli się do centrali. AGCO dyscyplinowało sprzedawców, upominając ich, a nawet odbierając im rabaty. Firma pełniła rolę rozjemcy i strażnika zmowy, co potwierdza e-mail jednego z jej pracowników:

Przypominam o naszym porozumieniu, które jasno określa że nie składamy ofert poza swój teren działania […] bez wcześniejszej konsultacji ze mną bądź dealerem do którego ten teren należy.

Decyzja Prezesa UOKiK objęła dziewięć firm oraz pięciu menedżerów bezpośrednio odpowiedzialnych za zmowę. To kolejna interwencja urzędu na rynku maszyn rolniczych, co pokazuje, że problem nieuczciwych praktyk w tej branży jest poważny. Wcześniej kary dotyczyły sprzedawców maszyn marek Claas, New Holland, Case i Steyr.

Ciągniki Ursus są i tak najlepsze?

Zobaczcie zdjęcia

Co to oznacza dla rolników?

Chociaż decyzja UOKiK nie jest jeszcze prawomocna, stanowi ważny sygnał dla całej branży. Dla rolników to przede wszystkim ostrzeżenie, by zachować czujność. Jeśli spotykasz się z sytuacją, w której sprzedawcy odmawiają przedstawienia oferty lub odsyłają Cię do lokalnego dealera, twierdząc, że tylko on może Ci sprzedać sprzęt, może to być sygnał nielegalnych praktyk. Każdy przypadek podejrzenia zmowy cenowej warto zgłosić, chociażby anonimowo, za pośrednictwem platformy dla sygnalistów prowadzonej przez UOKiK.