Nie każdy nowy budynek będzie miał schron. MSWiA wprowadziło ważne wyjątki

Nie każdy budynek musi mieć schron

Nowe przepisy dotyczą budynków użyteczności publicznej. Okazuje się, że obowiązek zapewnienia w nich budowli ochronnej nie będzie dotyczył wszystkich obiektów.

Jedno z podstawowych zwolnień obejmuje budynki, które nie mają kondygnacji podziemnej, a ich powierzchnia wewnętrzna nie przekracza 5 tys. m kw.

To jednak dopiero początek długiej listy wyjątków.

Mały budynek? Schron nie zawsze będzie potrzebny

Z obowiązku mogą być zwolnione również obiekty, w których jednocześnie może przebywać nie więcej niż 50 osób. Wyjątkiem są budynki administracji publicznej będące ich siedzibami.

Przepisy obejmują także zabytki wpisane do rejestru zabytków lub wojewódzkiej ewidencji zabytków.

Na liście znajdują się również niektóre obiekty położone na terenach zamkniętych, m.in. związanych ze służbami i instytucjami państwowymi, pod warunkiem że nie są tam realizowane zadania użyteczności publicznej.

Rozbudowa budynku? Też możesz nie budować schronu

Nowe regulacje przewidują również wyjątki dla rozbudowy i nadbudowy istniejących obiektów.

Jeżeli powierzchnia budynku zwiększy się o maksymalnie 2,5 tys. m kw., a jednocześnie wzrost ten nie przekroczy 100 proc. dotychczasowej powierzchni, budowla ochronna nie będzie musiała być zapewniona.

Podobna zasada dotyczy budynków, w których część przeznaczona na cele użyteczności publicznej zajmuje nie więcej niż połowę całkowitej powierzchni i nie przekracza 2,5 tys. m kw.

Siedem powodów, by zrezygnować ze schronu

To nie wszystko. Organ ochrony ludności będzie mógł zwolnić budynek z obowiązku zapewnienia budowli ochronnej, jeśli wystąpi co najmniej jeden z siedmiu określonych w przepisach przypadków.

Jednym z nich jest brak technicznej możliwości spełnienia wymagań przewidzianych dla schronu lub ukrycia.

Kolejny dotyczy sytuacji, gdy w danym miejscu po prostu nie ma potrzeby zapewnienia określonej liczby miejsc schronienia. Chodzi m.in. o lokalizacje, w których w pobliżu nie przebywają stale osoby, które mogłyby korzystać z takiej budowli.

Za drogo na schron? To też może być powód

Sporo emocji może budzić zapis dotyczący kosztów.

Zgodnie z regulacją możliwe jest odstąpienie od obowiązku budowy schronu, gdy nie ma ekonomicznej zasadności takiej inwestycji. Chodzi o sytuację, w której koszty stworzenia budowli ochronnej w danym obiekcie byłyby nieproporcjonalnie wysokie w porównaniu z kosztami wykonania jej w innym budynku.

I właśnie ten zapis wzbudza zastrzeżenia ekspertów.

Dyrektor Wydziału Prawnego i Nadzoru Małopolskiego Urzędu Wojewódzkiego w Krakowie Mirosław Chrapusta zwraca uwagę, że pojęcie „braku zasadności ekonomicznej” nie zostało dokładnie zdefiniowane ani uzupełnione o kryteria jego oceny.

To może oznaczać problemy z interpretacją przepisów.

Schron nie może zagrażać ludziom

Kolejnym powodem do zwolnienia może być nieakceptowalne ryzyko związane z potencjalną awarią lub katastrofą.

Chodzi m.in. o sytuacje, w których w pobliżu występuje ryzyko awarii przemysłowej albo katastrofy naturalnej, która mogłaby zagrozić osobom przebywającym w schronie lub ukryciu.

Wystarczy schron 500 metrów dalej

Jest też rozwiązanie, które może zainteresować właścicieli i zarządców wielu obiektów.

Jeżeli użytkownicy budynku będą mogli skorzystać z istniejącej budowli ochronnej znajdującej się nie dalej niż 500 metrów, nie trzeba będzie zapewniać kolejnego schronu w danym budynku.

Przepisy przewidują również inne wyjątki dotyczące terenów zamkniętych oraz obiektów znajdujących się w posiadaniu jednostek przewidzianych do militaryzacji lub już zmilitaryzowanych.

Do 100 osób albo 2500 m kw. bez schronu

Ostatni z wymienionych przypadków dotyczy budynków, w których może przebywać nie więcej niż 100 osób albo których powierzchnia wewnętrzna nie przekracza 2,5 tys. m kw.

Tu również są jednak wyjątki. Z tego zwolnienia nie skorzystają budynki przeznaczone w całości lub części na potrzeby szpitala, nauki, szkolnictwa wyższego, oświaty lub wychowania.

Eksperci pytają o jasne zasady

Samorządowcy i eksperci mają wątpliwości, czy wszystkie kryteria są wystarczająco precyzyjne.

Największe pytania dotyczą właśnie możliwości uznania, że budowa schronu jest ekonomicznie nieuzasadniona. Brak szczegółowych kryteriów może – zdaniem krytyków przepisów – prowadzić do uznaniowości.

Mirosław Chrapusta zwraca także uwagę na problem budynków z podziemnymi magazynami. Jego zdaniem takie obiekty powinny być wyłączone z obowiązku, jeżeli podziemna kondygnacja służy przede wszystkim do przechowywania produktów i wyposażenia.

Przystosowanie magazynu do funkcji ochronnej oznaczałoby bowiem konieczność jego opróżnienia. Tymczasem – jak argumentuje ekspert – magazyny również pełnią ważną funkcję w systemie ochrony ludności i obrony cywilnej.

Nowe przepisy mają więc z jednej strony zwiększyć bezpieczeństwo, a z drugiej nie nakładać obowiązku budowy schronów tam, gdzie byłoby to technicznie, organizacyjnie lub ekonomicznie nieuzasadnione.