- Od 5 marca 2026 roku bezpłatna opieka zdrowotna dla Ukraińców przysługuje tylko ofiarom tortur, gwałtu, dzieciom, kobietom w ciąży i osobom w ośrodkach zbiorowego zakwaterowania.
- Ukraińcy, którzy nie należą do żadnej z uprawnionych grup, będą musieli opłacać składkę zdrowotną, by korzystać z publicznego systemu.
- Mimo kosztów leczenia ukraińscy uchodźcy wpłacili do NFZ znacznie więcej, niż wyniosły wydatki na ich leczenie – ponad 9 mld zł składek wobec 2,1 mld zł kosztów świadczeń.
- Nowe przepisy wynikają z ustawy o wygaszeniu specjalnych rozwiązań pomocowych wprowadzonych po rosyjskiej inwazji na Ukrainę.
Spis treści
- Kto zachowa prawo do bezpłatnego leczenia po 5 marca?
- Jakie świadczenia będą wyłączone z bezpłatnego leczenia Ukraińców?
- Co zmieniło się wcześniej? Stopniowe ograniczanie praw Ukraińców
- Ukraińcy wpłacili do NFZ więcej, niż kosztowało ich leczenie
- Ilu Ukraińców korzystało z polskiej służby zdrowia?
- GALERIA. Ukraińcy w Polsce 2026. Tak zmienił się rynek pracy i nastroje społeczne po 4 latach wojny
Kto zachowa prawo do bezpłatnego leczenia po 5 marca?
Nowe przepisy znacząco zawężają krąg Ukraińców uprawnionych do bezpłatnej opieki zdrowotnej w Polsce. Od 5 marca 2026 roku z publicznego systemu bez składki zdrowotnej skorzystają wyłącznie:
- ofiary tortur i gwałtu,
- dzieci i młodzież,
- kobiety w ciąży lub w połogu,
- osoby ranne i poszkodowane na wojnie,
- osoby zamieszkałe w ośrodkach zbiorowego zakwaterowania (z odpowiednim zaświadczeniem).
Warunkiem koniecznym jest posiadanie numeru PESEL oraz statusu UKR, który potwierdza legalny pobyt w Polsce. Bez tych dokumentów skorzystanie z bezpłatnych świadczeń nie będzie możliwe.
Jakie świadczenia będą wyłączone z bezpłatnego leczenia Ukraińców?
Nawet osoby z uprawnionych grup nie skorzystają ze wszystkich świadczeń nieodpłatnie. Z zakresu bezpłatnej opieki wyłączone będą m.in. leczenie niepłodności i usuwanie zaćmy. Pełny dostęp do publicznej opieki zdrowotnej – bez żadnych ograniczeń – będą miały wyłącznie osoby posiadające tytuł do ubezpieczenia zdrowotnego: obowiązkowego lub dobrowolnego.
Jak wyjaśnił PAP Wojciech Rożdżeński, adiunkt na Wydziale Prawa i Administracji Uniwersytetu Warszawskiego i specjalista prawa medycznego:
Pozostali obywatele Ukrainy, którzy przyjechali do Polski po wybuchu wojny, aby mieć prawo do korzystania z publicznego systemu opieki zdrowotnej, będą musieli opłacać składkę zdrowotną.
Co zmieniło się wcześniej? Stopniowe ograniczanie praw Ukraińców
Nowe przepisy to kolejny etap stopniowego wycofywania specjalnych rozwiązań, które Polska wprowadziła po rosyjskiej agresji na Ukrainę 24 lutego 2022 roku. Już 30 września 2024 roku dorośli Ukraińcy bez polskiego ubezpieczenia zdrowotnego stracili prawo do refundacji leków i bezpłatnego leczenia stomatologicznego. Zachowali jednak dostęp do podstawowej opieki zdrowotnej, ambulatoryjnej opieki specjalistycznej i leczenia szpitalnego.
Od 5 marca te przywileje znikają dla większości dorosłych uchodźców.
Ukraińcy wpłacili do NFZ więcej, niż kosztowało ich leczenie
Dane Ministerstwa Zdrowia i MSWiA pokazują, że finansowy bilans opieki zdrowotnej nad ukraińskimi uchodźcami jest wyraźnie korzystny dla Polski. W latach 2022–2024 obywatele Ukrainy wpłacili do NFZ ponad 9 mld zł składek zdrowotnych, podczas gdy koszt wszystkich świadczeń udzielonych uchodźcom wyniósł w tym czasie 2,1 mld zł.
Rok po roku wyglądało to następująco: w 2022 roku do NFZ trafiło 2,2 mld zł składek, a koszty leczenia wyniosły ok. 515 mln zł. W 2023 roku składki sięgnęły ponad 3 mld zł przy kosztach leczenia bliskich 850 mln zł. W 2024 roku Ukraińcy wpłacili 3,79 mld zł, a koszty świadczeń wyniosły 747 mln zł. W 2025 roku koszty leczenia ukraińskich uchodźców spadły do ponad 723 mln zł.
Ilu Ukraińców korzystało z polskiej służby zdrowia?
Według sprawozdań rządowych z publicznej opieki zdrowotnej w Polsce skorzystało w 2022 roku blisko 652 tys. obywateli Ukrainy. Rok później – już ponad 802 tys. W 2024 roku liczba ta spadła do ponad 523 tys. osób.
Najczęściej Ukraińcy korzystali z podstawowej opieki zdrowotnej (blisko 178 tys. osób w 2024 r.), refundacji leków (ponad 127 tys.) oraz leczenia stomatologicznego (ponad 50 tys.).
Od wybuchu pełnoskalowej inwazji Rosji na Ukrainę do końca 2024 roku schronienie w Polsce znalazło około 1,6 mln osób – głównie kobiet i dzieci. Większość z nich skorzystała z różnych form wsparcia, w tym z opieki zdrowotnej finansowanej ze środków publicznych.
GALERIA. Ukraińcy w Polsce 2026. Tak zmienił się rynek pracy i nastroje społeczne po 4 latach wojny
35
Podcasty
Playlisty tematyczne
