Zwolnienia lekarskie w piątki i poniedziałki biją rekordy. Firmy tracą miliony przez nadużycia pracowników

• Wzrost o 3 proc. – tyle więcej zwolnień jednodniowych wystawiono w poniedziałki w 2024 roku w porównaniu do 2023 roku
• 34 proc. kontroli wykazało nadużycia – pracownicy nie przebywali w miejscach wskazanych w ZLA lub wykonywali prace zarobkowe
• Ponad 9 proc. absencji – tak wysokie wskaźniki odnotowano w sektorze logistyki i przemysłu samochodowego w szczytowych miesiącach
• Sprzedaż zwolnień przez internet – narastający problem, który budzi poważne obawy ekspertów i pracodawców

Zwolnienia lekarskie w weekend – alarmujące dane z firm

Średni wskaźnik absencji chorobowej w polskich przedsiębiorstwach wyniósł 7,38 proc. w 2024 roku. Dane pochodzą z analizy firmy Conperio, która przebadała ponad 200 dużych firm oraz 200 małych i średnich przedsiębiorstw zatrudniających od 20 do 20 tysięcy pracowników.

Najbardziej niepokojący jest wzrost zwolnień jednodniowych przypadających na dni bezpośrednio przed i po weekendzie. W piątki odsetek takich zwolnień osiągnął 22,8 proc. – to wzrost o blisko 2,5 proc. względem 2023 roku. W poniedziałki wskaźnik wyniósł 20,5 proc., co oznacza wzrost o prawie 3 proc. rok do roku.

Które branże mają największy problem z absencją chorobową

Najwyższą absencję odnotowano w sektorze logistyki i przemysłu samochodowego. W szczytowych miesiącach wskaźniki przekraczały 9 proc. Wysoki poziom nieobecności występował także w przemyśle spożywczym i budownictwie.

– Krzywe absencji nie przyjmują trendów naturalnej absencji chorobowej. Wskaźniki powinny maleć w kwartałach II i III, a wzrastać zimą – wyjaśnia Mikołaj Zając, prezes Conperio, w wypowiedzi dla portalu strefabiznesu.pl. Brak zgodności z naturalną krzywą świadczy o korzystaniu ze zwolnień nie tylko w przypadkach złego stanu zdrowia.

Kontrole zwolnień lekarskich wykrywają masowe nadużycia

W 2024 roku przeprowadzono 33 tysiące kontroli pracowników przebywających na L4. Aż 34 proc. z nich wykazało nieprawidłowości. Pracownicy nie przebywali w miejscach wskazanych w drukach ZLA lub wykonywali czynności zabronione w okresie choroby.

Nieuczciwi pracownicy zostali przyłapani na:

• naprawach pojazdów
• remontach i pracach w ogrodzie
• pracach zarobkowych dla innych firm
• prowadzeniu działalności gospodarczej
• wyjazdach rekreacyjnych
• spożywaniu alkoholu

Sprzedaż zwolnień przez internet – rosnący problem

– Wciąż istnieje znaczna grupa pracowników, którzy błędnie postrzegają czas zwolnienia chorobowego jako dodatkowy urlop – ostrzega Mikołaj Zając. Szczególne obawy budzi sprzedaż zwolnień lekarskich za pośrednictwem stron internetowych.

Takie praktyki rodzą poważne wątpliwości dotyczące rzetelności zwolnień. Przedsiębiorstwa ponoszą dodatkowe koszty, a system ulega nadużyciom. Eksperci rekomendują intensyfikację kontroli zarówno przez firmy, jak i Zakład Ubezpieczeń Społecznych.

Różnice regionalne w absencji chorobowej

Najwyższą średnią absencję zanotowano w regionie zachodnim Polski – 7,39 proc. Region wschodni charakteryzował się najniższym wskaźnikiem, nieprzekraczającym 5 proc. Rekordowy wskaźnik wystąpił w październiku w regionie południowym i wyniósł 8,71 proc.

Dane pokazują, że problem nadużywania zwolnień lekarskich dotyka całą Polskę, choć z różnym nasileniem w poszczególnych regionach i branżach.