Spis treści
Święto w niedzielę a Kodeks pracy
Wczorajsza uroczystość Wszystkich Świętych, która w 2026 roku wypadła w niedzielę 1 listopada, wywołała liczne pytania o wymiar czasu pracy na początku listopada. Wiele osób zastanawiało się, czy za święto państwowe wypadające w dzień wolny przysługuje dodatkowy dzień wolny do odbioru w poniedziałek, 2 listopada. Obowiązujące w Polsce przepisy prawa pracy rozstrzygają tę kwestię w sposób jednoznaczny.
Zgodnie z art. 130 § 2 Kodeksu pracy, każde święto występujące w okresie rozliczeniowym i przypadające w innym dniu niż niedziela obniża wymiar czasu pracy o 8 godzin. Oznacza to, że pracodawcy mają obowiązek wyznaczenia dodatkowego dnia wolnego tylko w sytuacji, gdy święto ustawowe przypada w sobotę. Jeśli natomiast uroczystość wypada w niedzielę, pracownikom zatrudnionym w podstawowym systemie czasu pracy (od poniedziałku do piątku) nie przysługuje z tego tytułu żadna rekompensata w postaci dodatkowego wolnego.
W konsekwencji poniedziałek, 2 listopada, jest dla większości zatrudnionych standardowym dniem pracy. Aby przedłużyć weekend i zyskać czas na powrót z wyjazdów, konieczne było złożenie wniosku o urlop wypoczynkowy lub skorzystanie z urlopu na żądanie.
Sejmowa komisja odrzuciła petycję obywatelską
W 2026 roku istniała szansa na zmianę tych niekorzystnych dla pracowników regulacji. Do Sejmu trafiła petycja przygotowana przez Fundację „Można Lepiej”, której autorzy postulowali ujednolicenie zasad dotyczących świąt przypadających w weekend. Proponowano usunięcie z Kodeksu pracy zapisu wykluczającego niedzielę z prawa do obniżenia wymiaru czasu pracy.
Gdyby te zmiany zostały przyjęte przez parlament, każde święto ustawowe – niezależnie od dnia tygodnia – dawałoby prawo do dodatkowego dnia wolnego. Sprawa ta została jednak ostatecznie rozstrzygnięta w maju 2026 roku. Sejmowa Komisja do Spraw Petycji zdecydowała wówczas o nieuwzględnieniu tego wniosku. Posłowie argumentowali decyzję m.in. koniecznością zachowania stabilności systemu prawnego oraz potencjalnymi kosztami dla gospodarki państwa. W efekcie dotychczasowe przepisy pozostały w mocy.
Wyjątki od reguły i dni dyrektorskie
Choć ogólne zasady Kodeksu pracy są restrykcyjne, niektóre grupy zawodowe oraz uczniowie mogą liczyć na inne rozwiązania w poniedziałek, 2 listopada. W innej sytuacji są osoby pracujące w systemie zmianowym. Jeśli grafik danej osoby przewidywał poniedziałek jako dzień wolny od pracy, nie było potrzeby korzystania z puli urlopowej.
Dodatkowo, wolny poniedziałek przysługuje tym pracownikom, których pracodawcy zdecydowali się na wyznaczenie 2 listopada jako dnia wolnego w zamian za inne święto przypadające w sobotę w tym samym okresie rozliczeniowym. W 2026 roku takim świętem jest m.in. drugi dzień Bożego Narodzenia, przypadający w sobotę 26 grudnia. Warunkiem jest jednak to, aby oba te dni mieściły się w tym samym okresie rozliczeniowym (np. kwartalnym lub półrocznym) i została podjęta stosowna decyzja w zakładzie pracy.
Odmienne zasady dotyczą również sektora edukacji. Choć Dzień Zaduszny nie jest ustawowo wolny od zajęć lekcyjnych, dyrektorzy wielu szkół zdecydowali się na ogłoszenie 2 listopada tzw. dniem dyrektorskim. Dzięki temu uczniowie oraz nauczyciele w wielu placówkach w Polsce zyskali dodatkowy czas na bezpieczny powrót do domów po świątecznym weekendzie.