Spis treści
Ekonomiczny Nobel dla dwóch Amerykanów
Tegorocznymi laureatami Nagrody Banku Szwecji im. Alfreda Nobla w dziedzinie nauk ekonomicznych zostali Robert E. Hall i Michael Woodford. Akademia doceniła ich wkład w rozwój mikroekonomicznych podstaw stabilizacji makroekonomicznej.
Chodzi o badania, które pomagają wyjaśniać, jak decyzje gospodarstw domowych i firm wpływają na całą gospodarkę oraz jak na te procesy oddziałują działania rządów i banków centralnych.
Jak zapobiegać kryzysom gospodarczym?
Praca obu naukowców ma znaczenie nie tylko dla świata akademickiego. Opracowane przez nich modele są wykorzystywane do analizowania skutków decyzji dotyczących polityki gospodarczej i pieniężnej. Pomagają oceniać, jak gospodarka reaguje na wstrząsy, zmiany popytu czy decyzje dotyczące stóp procentowych.
Dzięki takim badaniom decydenci mogą lepiej rozumieć mechanizmy stojące za wzrostem i spowolnieniem gospodarczym. Nie oznacza to oczywiście, że kryzysy można całkowicie wyeliminować. Modele ekonomiczne dają jednak narzędzia, które pomagają przewidywać skutki różnych działań i ograniczać gwałtowne wahania koniunktury.
Nagroda to 12 mln koron do podziału
Nagroda finansowa w 2026 roku wynosi 12 mln koron szwedzkich. To około 1,2 mln dolarów. Wyróżnienie otrzymują obaj laureaci, a jego wysokość jest ustalana przez organizatorów.
Kto dostał ekonomicznego Nobla rok temu?
W 2025 roku nagrodę otrzymali Joel Mokyr, Philippe Aghion i Peter Howitt. Akademia doceniła ich badania nad innowacjami i wzrostem gospodarczym. Mokyr został wyróżniony za wskazanie warunków trwałego wzrostu dzięki postępowi technologicznemu, a Aghion i Howitt – za teorię wzrostu opartego na twórczej destrukcji, czyli procesie, w którym nowe technologie i rozwiązania zastępują starsze.
Ekonomiczny Nobel przyznawany od 1969 roku
Nagroda w dziedzinie nauk ekonomicznych jest przyznawana od 1969 roku. Formalnie nosi nazwę Nagrody Banku Szwecji im. Alfreda Nobla i nie została wymieniona w testamencie Alfreda Nobla, na podstawie którego ustanowiono pozostałe nagrody. Z czasem zdobyła jednak ogromny prestiż i jest przyznawana w ramach corocznego sezonu noblowskiego.
Wyróżnienie dla Halla i Woodforda zamyka tegoroczny cykl ogłoszeń laureatów Nobla. Ich badania przypominają, że za decyzjami dotyczącymi inflacji, stóp procentowych i walki ze spowolnieniem gospodarczym stoją także wieloletnie analizy naukowe.
Podcasty
Playlisty tematyczne
