- Właściciel nieruchomości jest domyślnie uznawany za posiadacza podrzuconych odpadów i to na nim spoczywa obowiązek ich usunięcia, chyba że wskaże i udowodni innego sprawcę.
- Podrzucenie niesegregowanych śmieci do pojemników zbiorczych może skutkować nawet czterokrotnie wyższą opłatą dla całej nieruchomości, niezależnie od winy właściciela.
- Osobie podrzucającej śmieci grozi grzywna do 5 tys. zł za wyłudzenie usługi (np. korzystanie z cudzych pojemników) lub zaśmiecanie przestrzeni publicznej.
- Aby uniknąć odpowiedzialności za cudze śmieci, natychmiast zabezpiecz dowody (zdjęcia, monitoring) i zgłoś sprawę policji lub straży miejskiej.
Dlaczego za podrzucone śmieci odpowiada właściciel działki?
Przepisy ustawy o odpadach są jednoznaczne i działają na niekorzyść właścicieli nieruchomości. Wprowadzają prawne domniemanie, zgodnie z którym to osoba władająca gruntem (najczęściej właściciel) jest uznawana za posiadacza wszystkich odpadów, które się na nim znajdują. W praktyce oznacza to, że to on musi je usunąć na własny koszt. Jeśli tego nie zrobi, wójt, burmistrz lub prezydent miasta może wydać decyzję nakazującą uprzątnięcie terenu. Domniemanie to można obalić, ale wymaga to wskazania innego, możliwego do zidentyfikowania sprawcy, co potwierdza orzecznictwo sądów, w tym wyrok NSA z 12 maja 2026 r. (sygn. III OSK 2081/23).
Problem staje się jeszcze poważniejszy, gdy odpady trafiają do pojemników na śmieci. Jeśli firma odbierająca odpady stwierdzi, że segregacja nie została zachowana, przyjmuje je jako niesegregowane i informuje o tym gminę. Sankcją jest podwyższona opłata za brak segregacji, która może sięgać nawet czterokrotności stawki podstawowej. Jak wskazują sądy administracyjne (m.in. wyrok NSA sygn. III FSK 1168/23), wina właściciela nie ma znaczenia – odpowiada on za odpowiednie zabezpieczenie altany śmietnikowej, a nawet incydentalne naruszenie może być podstawą do nałożenia kary.
Jakie kary grożą za podrzucanie śmieci?
Osoba, która pozbywa się odpadów na cudzym terenie, nie jest bezkarna. Jej działanie, w zależności od okoliczności, może być traktowane jako wykroczenie. Zgodnie z art. 145 kodeksu wykroczeń, za zaśmiecanie miejsc publicznych, takich jak drogi, trawniki czy ogrody, grozi grzywna nie niższa niż 500 zł. Inaczej sytuacja wygląda, gdy śmieci trafiają do cudzych pojemników. Wrzucanie własnych odpadów do cudzych kontenerów może zostać potraktowane jako wyłudzenie płatnego świadczenia, za co grozi grzywna do 5 tys. zł. Chodzi tu o świadome korzystanie z usługi odbioru śmieci, za którą płaci ktoś inny.
Odrębną kwestią jest porzucanie elektrośmieci. Ustawa o zużytym sprzęcie elektrycznym i elektronicznym zabrania umieszczania go łącznie z innymi odpadami. Złamanie tego zakazu jest wykroczeniem zagrożonym grzywną od 20 do 5 tys. zł. W tym przypadku jednak, w odróżnieniu od ogólnego domniemania, konieczne jest udowodnienie winy konkretnej osobie.
Ktoś podrzucił śmieci na moją działkę. Co robić?
W przypadku znalezienia cudzych odpadów na swojej posesji kluczowe jest szybkie działanie. Przede wszystkim należy zabezpieczyć dowody, które pomogą ustalić sprawcę i tym samym obalić prawne domniemanie odpowiedzialności. Pomocne będą zdjęcia i nagrania z monitoringu, numery rejestracyjne pojazdu, którym przywieziono odpady, a także zeznania ewentualnych świadków. Sprawę należy niezwłocznie zgłosić na policję lub do straży miejskiej. W nagłych przypadkach, gdy sprawca jest na miejscu lub odpady stwarzają bezpośrednie zagrożenie, można skorzystać z numeru alarmowego 112. Warto również pomyśleć o działaniach prewencyjnych, takich jak ogrodzenie działki, zamykanie altan śmietnikowych na klucz lub instalacja monitoringu, który utrudni dostęp osobom postronnym i w przyszłości pomoże uniknąć podobnych problemów.
Źródło: Forsal.pl
5
Podcasty
Playlisty tematyczne
