- Analiza danych Wielkopolskiej Izby Rolniczej ujawnia, że uprawa ostropestu pozwala uniknąć strat notowanych przy produkcji pszenicy i kukurydzy
- Dopłata w ramach ekoschematu „Obszary z roślinami miododajnymi” to dodatkowe 269,21 euro do każdego hektara uprawy ostropestu
- Prognozy rynkowe z lutego 2026 roku potwierdzają, że globalne zapotrzebowanie na ostropest wzrośnie niemal dwukrotnie w ciągu najbliższej dekady
- Niskie wymagania uprawowe i niewielka pracochłonność czynią ostropest idealnym rozwiązaniem na słabsze gleby
Opłacalność uprawy ostropestu. Jakie są prognozy cen i rynku?
Ostropest plamisty staje się coraz bardziej opłacalną alternatywą dla rolników, zwłaszcza gdy dochodowość tradycyjnych zbóż spada. Jak pokazują doświadczenia z województwa podlaskiego oraz dane Wielkopolskiej Izby Rolniczej z ubiegłego roku, uprawa pszenicy konsumpcyjnej przynosiła straty, a kukurydza na ziarno notowała ujemny wynik finansowy, sięgający nawet 2,3-3,6 tys. zł na hektarze. W tym samym czasie ostropest dawał szansę na nawet czterokrotnie wyższy zysk. Jego potencjał napędzany jest przez prężnie rozwijający się światowy rynek suplementów, który według analiz Intel Market Research z lutego 2026 roku, ma wzrosnąć ze 120 milionów dolarów w 2024 roku do 220 milionów w roku 2034. Warto zauważyć, że Europa odpowiada za ponad 40% tego rynku, co ma związek z silną tradycją zielarską i oficjalnym uznaniem ostropestu przez Europejską Agencję Leków za środek wspierający funkcje wątroby. To właśnie udowodnione naukowo działanie ochronne sylimaryny, zawartej w nasionach, generuje ogromne zapotrzebowanie, które dodatkowo rośnie, gdyż według szacunków Mordor Intelligence na przewlekłe choroby wątroby cierpią na świecie aż 844 miliony osób.
Stabilność rynku potwierdzają hurtowe ceny ekstraktu z ostropestu, które w Europie utrzymują się na poziomie 20-24 dolarów za kilogram certyfikowanego surowca. Nowe regulacje unijne dotyczące tzw. nowej żywności (Novel Food), które weszły w życie w połowie 2025 roku, wprowadzają bardziej rygorystyczne wymogi dotyczące dokumentacji zawartości sylimaryny oraz badań na obecność metali ciężkich. Chociaż może to być wyzwaniem, dla producentów dbających o wysoką jakość jest to szansa na zdobycie przewagi nad konkurencją. Rosnące zainteresowanie konsumentów produktami z certyfikatami ekologicznymi, tłoczonymi na zimno i wolnymi od GMO, szczególnie na rynkach zachodnich, otwiera kolejne możliwości uzyskania wyższych marż. Na sytuację rynkową mogą wpłynąć także prognozy agrometeorologiczne. Jak sugeruje firma Cactus Botanics, niesprzyjające warunki pogodowe mogą spowodować spadek światowych plonów o 10-15%, co prawdopodobnie przełoży się na dalszy wzrost cen surowca.
Uprawa ostropestu. Jakie ma wymagania i jakie dopłaty można uzyskać?
Jedną z kluczowych zalet ostropestu plamistego jest jego niewielka pracochłonność i skromne wymagania agrotechniczne. Jak wskazują informacje portalu technologia.kpodr.pl, roślina ta dobrze radzi sobie na słabszych glebach o szerokim zakresie pH (od 5,8 do 7,2) i nie potrzebuje intensywnego nawożenia. Zazwyczaj wystarczające jest zastosowanie 40-60 kg azotu, 100 kg fosforu i 140 kg potasu na hektar. Ostropest nie wymaga też intensywnej ochrony chemicznej, a jego kolczasta budowa skutecznie chroni go przed szkodami ze strony zwierzyny leśnej. Co ciekawe, może być uprawiany w monokulturze nawet przez 20 lat bez negatywnego wpływu na glebę, co czyni go świetnym rozwiązaniem dla gospodarstw z gruntami niższych klas bonitacyjnych. Siew najlepiej przeprowadzić w drugiej połowie kwietnia, stosując normę 15-20 kg nasion na hektar w rzędach co 40-50 cm. Średni plon nasion to zwykle od 1 do 1,5 tony z hektara, choć w dobrych warunkach można zebrać nawet 3,5 tony. Ceny w skupie wahają się od 2 do 5 złotych za kilogram.
Uprawa ostropestu przynosi również szereg dodatkowych korzyści, zarówno finansowych, jak i praktycznych. Jak czytamy w „Kalendarzu Rolników”, nasiona osypujące się podczas zbioru pozwalają na zmniejszenie normy wysiewu w kolejnych latach o 20-30%, co przekłada się na konkretne oszczędności. Rolnicy mogą liczyć na pewny odbiór surowca dzięki firmom zielarskim, takim jak HERBAR, które aktywnie prowadzą kontraktację. Od 2019 roku, dzięki decyzji Ministerstwa Rolnictwa, uprawa jest objęta dopłatami bezpośrednimi na takich samych zasadach jak inne rośliny rolnicze. Ostropest to także cenna roślina miododajna, z jednego hektara plantacji pszczelarze mogą pozyskać około 200 kg miodu. Z tego tytułu rolnikom przysługuje również dodatkowe wsparcie. Jak informuje Top Agrar, uprawa kwalifikuje się do ekoschematu „Obszary z roślinami miododajnymi”, co pozwala uzyskać dopłatę w wysokości 269,21 euro do hektara, stanowiąc solidne uzupełnienie zysków z całej plantacji.