- Powrót do pomysłu podwyżek po wecie prezydenta Karola Nawrockiego.
- Znaczący wzrost stawek podatku cukrowego od 2027 roku.
- Wyższa akcyza na alkohol, w tym piwo, wino i mocne trunki.
- Dodatkowe 2,9 mld zł rocznie na Narodowy Fundusz Zdrowia.
Rząd Tuska wraca do podwyżek. Sejm debatuje nad nowymi stawkami
Wygląda na to, że rząd Donalda Tuska nie odpuszcza w sprawie pieniędzy na zdrowie lub - jak wolą inni - w sprawie szukania pieniędzy na łatanie dziury budżetowej.. Po tym, jak w grudniu 2025 roku prezydent Karol Nawrocki zawetował ustawę podnoszącą podatki od cukru i alkoholu, temat wraca do Sejmu. W środę posłowie rozpoczęli prace nad projektami, które wprowadzają wyższy podatek cukrowy i akcyzę na alkohol od 2027 roku.
To zasadniczo powtórka pomysłu, który już raz został zablokowany prze głowę państwa. Deklarowany cel jest rządu jest wciąż ten sam, tj. znaleźć dodatkowe miliardy na Narodowy Fundusz Zdrowia. Rząd jest zdeterminowany, by tym razem dopiąć swego.
Co zmieni nowy podatek cukrowy?
Zmiany w opłacie cukrowej, nad którymi pracuje Sejm, są dwojakie. Po pierwsze, chodzi o same stawki. Jeśli przepisy wejdą w życie, zapłacimy znacznie więcej. Zgodnie z projektem rządu, podwyżki wyglądają następująco:
- opłata stała wzrośnie z 0,50 zł do 0,70 zł za litr napoju,
- opłata zmienna (za każdy gram cukru powyżej 5 g w 100 ml) wzrośnie z 0,05 zł do 0,10 zł,
- opłata za dodatek kofeiny lub tauryny (w napojach energetycznych) wzrośnie aż dziesięciokrotnie – z 0,10 zł do 1 zł za litr.
To jednak nie wszystko. Nowy podatek cukrowy to nie tylko wyższe stawki, ale też rozszerzenie opłaty na wszystkie koncentraty i napoje słodzone słodzikami, jeśli zawierają dodatek soku. Drugi projekt ustawy zmienia też kluczową zasadę – obowiązek zapłaty podatku zostanie przeniesiony ze sprzedawców bezpośrednio na producentów i importerów. Co więcej, opłata będzie liczona od całej zawartości cukrów w napoju, a nie tylko tych dodanych w procesie produkcji.
Jak ma wzrosnąć akcyza na alkohol?
Równolegle z podatkiem cukrowym posłowie zajmują się też podwyżką akcyzy. Tu również mamy do czynienia z powrotem do stawek, które w 2025 roku zawetował prezydent Karol Nawrocki. Rządowy projekt zakłada, że od 1 stycznia 2027 roku wzrośnie także akcyza na alkohol, co bezpośrednio przełoży się na ceny w sklepach. Podwyżki dotkną praktycznie każdego rodzaju alkoholu.
Nowe proponowane stawki to:
- alkohol etylowy (czyli wódka i inne mocne trunki) – wzrost z 8 811 zł do 10 109 zł za hektolitr,
- piwo – wzrost z 12,04 zł do 13,82 zł za hektolitr za każdy stopień Plato,
- wino – wzrost z 245 zł do 280,83 zł za hektolitr.
Dla konsumentów oznacza to jedno: za butelkę wódki, wina czy za piwo trzeba będzie zapłacić więcej.
Dlaczego rządowi tak zależy na tych pieniądzach?
Chodzi o załatanie dziury w budżecie Narodowego Funduszu Zdrowia. Rząd Tuska szacuje, że same zmiany w podatku cukrowym przyniosą do kasy NFZ około 1,5 mld zł rocznie. Z kolei wyższa akcyza na alkohol ma dołożyć kolejne 1,4 mld zł. Łącznie daje to blisko 3 miliardy złotych, które mają zasilić system ochrony zdrowia.
Ponowne złożenie tych samych projektów, które już raz odrzucił prezydent Karol Nawrocki, pokazuje upór rządu.
Oprócz podatków, podczas obecnego posiedzenia Sejm ma zająć się też projektem budżetu na 2027 rok oraz tzw. "ustawą praworządnościową", która ma rozwiązać problem sędziów powołanych w sposób budzący wątpliwości.
Podcasty
Playlisty tematyczne
