- Koszty zdrowia i rachunki za media najbardziej zaskakują Polaków.
- Podróże dają największą satysfakcję, mimo wysokich kosztów.
- W kryzysie Polacy najczęściej rezygnują z wakacji lub szukają oszczędności.
- Wychowywanie dzieci wpływa na decyzje dotyczące wakacyjnych wydatków.
Polaków zaskakują wydatki na zdrowie
Z badania „Polaków Portfel Własny: Ukryte Priorytety” wynika, że aż 58% ankietowanych jest najbardziej zaskoczonych wysokością wydatków na zdrowie. Mowa tu o cenach leków, prywatnych wizytach lekarskich i badaniach diagnostycznych. Niewiele mniej, bo 53%, wskazało na rachunki za media jako nieoczekiwane obciążenie budżetu.
Co trzeci badany (33%) przyznał, że zaskakują go koszty związane z awariami pojazdów, a dla co piątego (20%) zaskoczeniem są opłaty za naprawy sprzętów i usługi fachowców w związku z usterkami w domu. Nie brakuje również zaskoczeń związanych z kosztami rozrywki i spontanicznych przyjemności (19%), a także cenami subskrypcji i abonamentów, w tym streamingów i karnetów na siłownię (18%).
Ocena sytuacji finansowej a zaskoczenie wydatkami
Okazuje się, że to, jak postrzegamy swoją sytuację finansową, ma duży wpływ na to, które wydatki wydają nam się najbardziej zaskakujące.
- Aż 82% respondentów, którzy postrzegają ją jako złą, wskazywało koszty medyczne. To blisko o 30 pkt proc. więcej niż wśród tych, którzy uważają ją za zdecydowanie dobrą. Z kolei rachunki zyskały największy odsetek wśród osób deklarujących średni status (64%). Najrzadziej odpowiadali tak badani negatywnie oceniający swój budżet (30%). Dodatkowo, w większości kategorii to mężczyźni częściej niż kobiety czują się zaskoczeni wysokością wydatków. Wyjątkiem pozostaje rozrywka, gdzie dominują panie – komentuje Tomasz Szwarc z Santander Consumer Banku.
Co daje nam satysfakcję, mimo wysokich kosztów?
Mimo wysokich kosztów, największą satysfakcję Polakom sprawiają podróże (31%). Na kolejnych miejscach znalazły się wydatki na dzieci (13%) oraz prezenty i pomoc finansowa dla bliskich (10%). Jak podkreślają autorzy badania, przyjemność z wydawania pieniędzy często wiąże się z relacjami i doświadczeniami, a nie tylko z konsumpcją.
Rozrywka (8%) oraz uroda i wellness, w tym kosmetyki (7%), również zostały wskazane jako obszary, które dają satysfakcję mimo wysokich kosztów. Technologia i elektronika oraz edukacja uzyskały po 6% odpowiedzi. Listę zamykają jedzenie poza domem (3%), produkty premium i lepszej jakości (2%) oraz produkty z kategorii dom i wnętrza, takie jak meble czy dekoracje (2%).
Na co chcielibyśmy wydawać więcej?
Najwięcej Polaków chciałoby przeznaczać więcej pieniędzy na wyjazdy i wypoczynek (33%). Potwierdza to wcześniejsze deklaracje o wysokiej satysfakcji z podróży. 28% badanych częściej chciałoby inwestować w hobby, a 15% - w drobne przyjemności. Dalsze miejsca na liście niezrealizowanych potrzeb zajmują wyposażenie wnętrz (14%) i uroda (13%). Szczególnie panie chciałyby przeznaczać na ten cel większe kwoty (21% vs 6% mężczyzn). Rzadziej Polacy wskazywali na zdrowie, ułatwienia w życiu codziennym czy wsparcie bliskich (7-10%). Ten ostatni aspekt szczególnie cenią sobie panowie – 11% z nich odczuwa ograniczenia w finansowym wspieraniu rodziny czy przyjaciół, podczas gdy wśród Polek odsetek ten wyniósł 3%.
Oszczędzanie w kryzysie – wakacje na pierwszym miejscu
Kiedy pojawia się konieczność ograniczania wydatków, urlop często staje się obszarem kompromisów i poszukiwania oszczędności. Aż 61% Polaków przyznało, że w takim scenariuszu całkowicie zrezygnowałoby z wakacji. Do takiego rozwiązania bardziej skłonni są mężczyźni (67%) niż kobiety (54%), a także osoby po 60. roku życia (73%).
Co trzeci ankietowany w sytuacji kryzysowej zdecydowałby się na bardziej ekonomiczną opcję wyjazdu. W takim podejściu dominują panie (36% vs 28% mężczyzn), a także czterdziestolatkowie (43%) i trzydziestolatkowie (40%). Dla 5% respondentów urlopy są jednak na tyle ważne, że nawet w kryzysowej sytuacji, nie ograniczaliby żadnych kosztów związanych z tym celem. Takie podejście najczęściej deklarują najmłodsi ankietowani, w wieku 18-29 lat (14%).
Wychowywanie dzieci ma wyraźny wpływ na to, jak Polacy reagują na kryzys finansowy przy planowaniu wakacji. Osoby, które nie mają niepełnoletnich na utrzymaniu, częściej deklarują rezygnację z wyjazdu (65% wobec 50%). Natomiast respondenci z gospodarstw domowych, w których są dzieci, częściej szukają oszczędności (39%) lub w ogóle nie ograniczają wydatków na wakacje (7%).
Badanie zostało zrealizowane przez Instytut Badań Rynkowych i Społecznych (IBRiS) na zlecenie Santander Consumer Banku, na grupie tysiąca dorosłych Polaków, metodą CATI, w dniach 4-12 stycznia br.
