Spis treści
Rząd bierze się za opłaty na cmentarzach
MSWiA chce jasno określić, na jakiej podstawie gminy mogą ustalać opłaty za korzystanie z cmentarzy komunalnych, a także znajdujących się na nich obiektów i urządzeń. Podstawą ma być ustawa o gospodarce komunalnej. To radni będą określać wysokość opłat lub zasady ich naliczania.
Resort przekonuje, że obecne przepisy nie dają wystarczająco jasnej odpowiedzi na pytanie, za jakie usługi cmentarne gminy mogą pobierać pieniądze. W efekcie pojawiają się spory prawne, a sądy administracyjne coraz częściej kwestionują obowiązujące cenniki.
Czy opłaty za groby wzrosną?
To pytanie może niepokoić rodziny, które regularnie ponoszą koszty związane z grobami bliskich. Na razie jednak projekt nie oznacza automatycznej podwyżki opłat. Jego głównym celem jest uporządkowanie podstaw prawnych, na których samorządy ustalają cmentarne cenniki.
MSWiA zwraca uwagę, że utrzymanie cmentarzy kosztuje coraz więcej. Gminy muszą finansować między innymi utrzymanie terenu i infrastruktury. Jeśli część obecnie pobieranych opłat zostanie zakwestionowana, samorządy mogą mieć problem ze znalezieniem pieniędzy na te zadania.
Sądy podważają cmentarne cenniki
W ostatnich dwóch latach zmieniło się podejście sądów administracyjnych do opłat pobieranych na cmentarzach komunalnych. W części orzeczeń wskazywano, że przepisy ustawy o cmentarzach i chowaniu zmarłych pozwalają pobierać przede wszystkim opłaty za pochowanie zwłok oraz za zastrzeżenie grobu przeciw ponownemu użyciu na kolejne 20 lat.
Taka interpretacja może oznaczać problemy dla gmin, które wprowadziły szersze cenniki. MSWiA ostrzega przed ryzykiem masowego unieważniania uchwał samorządowych. To z kolei mogłoby doprowadzić do utraty części dochodów przeznaczanych na utrzymanie nekropolii.
Kto zapłaci za utrzymanie nekropolii?
Resort wskazuje również na problem nierównego rozłożenia kosztów. Według autorów projektu obecna sytuacja może prowadzić do obciążania wydatkami przede wszystkim wąskiej grupy osób korzystających z grobów ziemnych. Nowe przepisy mają uporządkować zasady finansowania usług cmentarnych i dać samorządom stabilniejszą podstawę do ustalania opłat.
Zmiany są częścią szerszego projektu nowelizacji przepisów dotyczących samorządów. Mają też uwzględniać rekomendacje Najwyższej Izby Kontroli, która już w 2016 r. zwracała uwagę na potrzebę jasnego określenia katalogu opłat cmentarnych.
Ustawa ma już 67 lat
Ustawa o cmentarzach i chowaniu zmarłych pochodzi z 1959 roku i nadal opiera się na regulacjach sprzed ponad sześciu dekad. Zakładanie i rozszerzanie cmentarzy komunalnych należy do zadań własnych gmin.
Nowelizacja ma więc uporządkować przepisy, które nie nadążają za problemami pojawiającymi się w praktyce. Dla osób odwiedzających groby bliskich kluczowe będzie to, jak nowe regulacje przełożą się na konkretne cenniki w poszczególnych gminach. Na tym etapie nie ma jednak podstaw, by przesądzać, że opłaty na cmentarzach automatycznie wzrosną.
Podcasty
Playlisty tematyczne
