Rząd Tuska zbuduje i weremontuje 18 tys. mieszkań w 2026 roku! To ma być dopiero początek

• Nowa strategia mieszkaniowa ma kompleksowo rozwiązać problem "luki czynszowej" dla 4 milionów rodzin, które nie kwalifikują się do mieszkań socjalnych, a nie stać ich na zakup własnego.
• Rząd reformuje instytucje zajmujące się mieszkalnictwem (gminy, SIM-y, TBS-y, spółdzielnie) oraz wprowadza nowe instrumenty finansowe, w tym bezzwrotne granty i długoterminowe, nisko oprocentowane pożyczki.
• Celem jest zwiększenie podaży mieszkań na wynajem o dostępnym czynszu (15-30 zł/mkw.), poprawa jakości budownictwa publicznego oraz wsparcie osób kupujących mieszkania na rynku deweloperskim.

Ile pieniędzy rząd przeznaczy na budowę mieszkań?

Podstawą nowego programu mieszkaniowego są pieniądze. I to, jak podkreślał minister finansów Andrzej Domański, rekordowe. W budżecie na 2026 rok rząd zabezpieczył 6,7 miliarda złotych na budownictwo mieszkaniowe. Łącznie, wraz ze środkami z Krajowego Planu Odbudowy, nowa strategia mieszkaniowa rządu zakłada przeznaczenie na ten cel 8,7 miliarda złotych.

Rząd liczy, że tak duży zastrzyk gotówki pobudzi całą gospodarkę. Każda złotówka wydana na budownictwo ma wygenerować około 2,5 zł w polskim PKB. To jednak nie wszystko. Nowe mieszkania mają też zwiększyć mobilność Polaków, ułatwiając im przeprowadzkę za pracą, a także stanowić odpowiedź na wyzwania demograficzne. Część funduszy zostanie przeznaczona również na budowę i remonty miejsc w akademikach, co ma dać większe szanse młodym ludziom na studiowanie w dużych miastach.

Jak rząd chce rozwiązać problem "luki czynszowej"?

Jednym z kluczowych problemów, na którym skupia się nowa strategia rządu, jest tzw. luka czynszowa. Jak wyjaśniał wiceminister rozwoju i technologii Tomasz Lewandowski, to sytuacja, w której znalazły się miliony Polaków. Według szacunków rządu, problem tzw. luki czynszowej dotyczy około 4 milionów polskich rodzin, które zarabiają za dużo na mieszkanie socjalne, a jednocześnie za mało na kredyt lub komercyjny najem. Nie oznacza to, że te rodziny są bezdomne, ale często mieszkają w warunkach, które nie spełniają ich potrzeb.

Odpowiedzią ma być rozwój budownictwa społecznego, czyli mieszkań na wynajem o regulowanym, przystępnym czynszu. Rządowa propozycja zakłada, że czynsz w takich lokalach, budowanych m.in. przez SIM-y (Społeczne Inicjatywy Mieszkaniowe) i TBS-y (Towarzystwa Budownictwa Społecznego), będzie wynosił od 15 do 30 zł za metr kwadratowy.

Co to oznacza w praktyce? Wiceminister Lewandowski podał konkretny przykład. Czynsz za 50-metrowe, nowoczesne i energooszczędne mieszkanie w Warszawie, wraz z miejscem garażowym, mógłby wynosić około 1000-1200 zł miesięcznie. To kwota ponad dwukrotnie niższa od stawek rynkowych i nawet trzykrotnie lub czterokrotnie niższa niż miesięczna rata kredytu hipotecznego za podobny lokal. Celem jest danie ludziom realnego wyboru.

Rząd chce przy tym zerwać ze stereotypem budownictwa publicznego jako mieszkań o niskim standardzie. Nowe inwestycje mają cechować się wysoką jakością, dobrą architekturą i efektywnością energetyczną, co przełoży się na niskie koszty utrzymania

Co zmieni się w spółdzielniach i w relacjach z deweloperami?

Pieniądze to jedno, ale rząd podkreśla, że skuteczna walka z kryzysem mieszkaniowym wymaga też reform instytucjonalnych. Wiceminister Tomasz Lewandowski zapowiedział, że po raz pierwszy od 30 lat powstaje kompleksowa i spójna strategia, która obejmuje nie tylko finansowanie, ale też zmiany w działaniu kluczowych podmiotów na rynku.

Nowym, ważnym elementem strategii ma być włączenie do systemu 3,5 tysiąca spółdzielni mieszkaniowych, które otrzymają dostęp do grantów i tanich, długoterminowych kredytów. W planach jest zaoferowanie im bezzwrotnych grantów na poziomie 15% wartości inwestycji oraz niskooprocentowanych (2%), 50-letnich kredytów. Ma to pozwolić na masowe skalowanie inwestycji w mieszkania na wynajem.

W zamian za publiczne pieniądze rząd chce jednak większej transparentności. Planowane zmiany to między innymi:

• wprowadzenie kadencyjności zarządów w spółdzielniach,
• stworzenie spółdzielczego rejestru umów, dostępnego dla członków,
• powołanie Rad Najemców w SIM-ach i TBS-ach, które zyskają prawo do udziału w radach nadzorczych.

Strategia zakłada też wzmocnienie pozycji osób kupujących mieszkania na rynku prywatnym. Rząd chce poprawić sytuację prawną właścicieli lokali w sporach z deweloperami, m.in. poprzez wydłużenie procedury odbioru lokalu i ułatwienie dochodzenia roszczeń z tytułu wad budynku. To wszystko ma być częścią pakietu kilkunastu ustaw, które kompleksowo zreformują polskie mieszkalnictwo.