Grzywny nawet dziesięć razy wyższe. Rząd rozpatrzy projekt
Jednym z punktów wtorkowego posiedzenia jest projekt zmian w Kodeksie karnym, którego celem jest dostosowanie wysokości dziennych stawek grzywien do obecnych realiów ekonomicznych. Proponowane przepisy przewidują dziesięciokrotne zwiększenie minimalnej stawki dziennej grzywny, czyli z 10 do 100 zł.
Z kolei maksymalna stawka wzrosłaby pięciokrotnie, z 2 tys. do 10 tys. zł. Oznacza to, że pojedyncza stawka dzienna nie mogłaby wynosić mniej niż 100 zł ani więcej niż 10 tys. zł. Dotychczasowe granice obowiązują od początku funkcjonowania kodeksu i nie były zmieniane.
W polskim prawie karnym wysokość grzywny ustala się poprzez określenie liczby stawek dziennych oraz wartości każdej z nich. W zależności od charakteru przestępstwa i okoliczności sprawy liczba stawek wynosi co do zasady od 10 do 540.
Projekt nie przewiduje zmian w zakresie liczby stawek dziennych. W rezultacie po wejściu nowych przepisów w życie najniższa grzywna wynosiłaby 1000 zł, czyli 10 stawek po 100 zł. Maksymalna kara finansowa mogłaby natomiast sięgnąć nawet 5,4 mln zł, przy zastosowaniu 540 stawek po 10 tys. zł.
Nowelizacja zakłada również usunięcie regulacji wprowadzonych w 2022 roku, które określają minimalną liczbę stawek grzywny za poszczególne przestępstwa. Przepisy te również służyły dostosowaniu wysokości kar do realiów ekonomicznych. Zdaniem autorów projektu po podwyższeniu kwotowych granic stawek dziennych dotychczasowe rozwiązania nie będą już potrzebne.
Wyższe mandaty za nieprawidłowości przy dystrybutorach paliw
Rząd zajmie się także projektem nowelizacji Kodeksu postępowania w sprawach o wykroczenia. Ministerstwo Sprawiedliwości proponuje zwiększenie do 3 tys. zł maksymalnej wysokości mandatu za naruszenia przepisów dotyczących urządzeń pomiarowych, w tym dystrybutorów paliw.
Zmiany odnoszą się do przepisów Prawa o miarach, które przewidują odpowiedzialność m.in. za użytkowanie lub wprowadzanie do obrotu przyrządów pomiarowych bez wymaganej kontroli metrologicznej albo niespełniających określonych wymogów. Sankcje dotyczą również przeprowadzania legalizacji takich urządzeń bez odpowiednich uprawnień oraz utrudniania organom administracji miar wykonywania czynności kontrolnych.
Obecnie za tego rodzaju wykroczenia można nałożyć mandat w maksymalnej wysokości 500 zł. Resort sprawiedliwości ocenia jednak, że taka kwota nie stanowi wystarczająco dotkliwej sankcji i nie spełnia funkcji zapobiegawczej. Dlatego zaproponowano podniesienie górnej granicy mandatu do 3 tys. zł.
Zmiany w sprawach przeciwko bankom. Nowe zasady dla konsumentów
Kolejnym punktem posiedzenia jest projekt nowelizacji Kodeksu postępowania cywilnego. Jego podstawowym założeniem jest ograniczenie nadmiernego nagromadzenia spraw dotyczących sporów konsumentów z bankami w sądach największych miast.
Według Ministerstwa Sprawiedliwości problem wynika przede wszystkim z praktyki przejmowania roszczeń klientów przez kancelarie prawne i wyspecjalizowane firmy. Następnie podmioty te kierują pozwy do sądów właściwych dla swoich siedzib, co prowadzi do koncentracji postępowań w wybranych miejscowościach. Mechanizm ten opiera się na cesji, czyli przeniesieniu wierzytelności przez klienta na inny podmiot.
Projekt przewiduje zmianę przepisów określających właściwość sądu w sprawach związanych z czynnościami bankowymi. Zamiast odwoływać się do pojęcia powoda, nowe regulacje wskazywałyby osobę fizyczną, osobę prawną lub inny podmiot, który dokonał czynności bankowej, np. zawarł umowę kredytową.
Zgodnie z propozycją pozew można byłoby skierować do sądu właściwego dla miejsca zamieszkania lub siedziby takiej osoby bądź podmiotu, również w przypadku spadkobierców. Jednocześnie przeniesienie wierzytelności na inny podmiot nie wpływałoby na ustalenie właściwego sądu.
W nowelizacji znalazły się ponadto przepisy szczególne dotyczące tzw. sankcji kredytu darmowego (SKD), stosowanej w przypadku określonych naruszeń obowiązków przez kredytodawcę.
Mechanizm ten pozwala konsumentowi spłacić wyłącznie pożyczony kapitał, bez odsetek i innych kosztów kredytu. Klient może również odzyskać wcześniej uiszczone prowizje i opłaty objęte sankcją.
Ministerstwo Sprawiedliwości proponuje doprecyzowanie, że roszczenia konsumentów związane z sankcją kredytu darmowego również podlegają przepisom dotyczącym czynności bankowych. Dodatkowo przez pięć lat od wejścia nowych regulacji w życie sprawy dotyczące SKD byłyby kierowane wyłącznie do sądu właściwego dla miejsca zamieszkania konsumenta.
Nowe obowiązki dla lotnisk. Za naruszenia grożą kary finansowe
Ostatni projekt przewidziany na wtorkowe posiedzenie dotyczy nowelizacji Prawa lotniczego. Jego celem jest dostosowanie polskich przepisów do unijnych regulacji związanych z rozwojem transeuropejskiej sieci transportowej i infrastruktury paliw alternatywnych. Szczególny nacisk położono na ograniczenie emisji zanieczyszczeń na lotniskach.
Proponowane rozwiązania zobowiązują zarządzających portami lotniczymi do zapewnienia samolotom zewnętrznego zasilania energią elektryczną podczas postoju. Pozwoliłoby to ograniczyć korzystanie z pokładowych źródeł energii. Lotniska powinny również dysponować infrastrukturą umożliwiającą dostarczanie do samolotów wstępnie klimatyzowanego powietrza.
Za niedostosowanie stanowisk postojowych do nowych wymagań projekt przewiduje sankcje finansowe. Kara wynosiłaby 10 tys. zł za każde stanowisko, które nie spełnia określonych przepisami warunków.