- Rekordowa liczba ponad 2,6 mln turystów rocznie w Karkonoszach prowadziła do niszczenia przyrody i erozji gleby, wymuszając pilne działania ochronne.
- W odpowiedzi na degradację środowiska, odnowiono ponad 4,5 km szlaków, instalując kładki i systemy odwodnienia, by chronić bezcenne torfowiska i mokradła.
- Projekt uzupełniono o intensywną edukację turystów: postawiono 27 tablic informacyjnych i wydano 6 tys. bezpłatnych map, w tym dla osób słabowidzących.
- Sukces działań w Karkonoszach to efekt innowacyjnego partnerstwa Karkonoskiego Parku Narodowego, Grupy Żabka i UNEP/GRID-Warszawa, łączącego biznes, naukę i ochronę przyrody.
Dlaczego remont szlaków w Karkonoszach był konieczny?
Karkonosze mają problem. To jeden z najpopularniejszych parków narodowych w Polsce, który tylko w 2025 roku odwiedziło ponad 2,6 miliona osób. Do końca września 2026 roku licznik wskazywał już 2,3 miliona turystów. Niestety, nie wszyscy trzymają się wyznaczonych tras. To prosta zasada, której łamanie ma fatalne skutki: rozdeptana roślinność, postępująca erozja gleby i płoszenie dzikich zwierząt. Karkonoski Park Narodowy należy do najczęściej odwiedzanych w Polsce, co niestety prowadzi do niszczenia roślinności i erozji gleby przez turystów schodzących z wyznaczonych tras. Aby temu zaradzić, potrzebna była pilna interwencja – zarówno w infrastrukturę, jak i w edukację odwiedzających.
Co dokładnie zrobiono w Karkonoszach? Nowe kładki i darmowe mapy
Odpowiedzią na te wyzwania jest konkretne działanie. W ramach projektu „Przeciwdziałanie antropopresji i zarządzanie ruchem turystycznym w Karkonoskim Parku Narodowym”, współfinansowanego z funduszy Unii Europejskiej, przeprowadzono remont kluczowych odcinków szlaków. Prace objęły ponad 4,5 kilometra tras:
- Ścieżkę nad Reglami (w rejonie Hali Szrenickiej, Mokrej Ścieżki i Śnieżnych Kotłów),
- odcinek między Pielgrzymami a Słonecznikiem,
- Drogę Przyjaźni Polsko-Czeskiej (od Słonecznika do schroniska Odrodzenie i w rejonie Wielkiego Szyszaka).
Na szlakach pojawiły się nowe kładki, brukowane nawierzchnie i systemy odwodnienia. Jak wyjaśnia Przemysław Tołoknow, zastępca dyrektora Karkonoskiego Parku Narodowego, celem jest ochrona cennych torfowisk i mokradeł. – Infrastruktura musi chronić mokradła, torfowiska i kosodrzewinę na wilgotnych siedliskach, a zarazem zapewniać bezpieczeństwo. Te cenne siedliska i naturalne magazyny wody są szczególnie ważne w dobie zmian klimatu – podkreśla.
Ale remont to nie wszystko. W ramach partnerstwa wyremontowano ponad 4,5 km szlaków, a współpraca Grupy Żabka z KPN objęła także instalację 27 tablic edukacyjnych i druk 6 tysięcy bezpłatnych map. Tablice stanęły przy wejściach do parku i w schroniskach. Przygotowano też trzy tyflopulpity, czyli specjalne tablice dla osób widzących, słabowidzących i niewidomych.
Biznes, nauka i przyroda. Jak działa partnerstwo dla Karkonoszy?
Inicjatywa w Karkonoszach to przykład tego, jak można skutecznie łączyć różne światy dla wspólnego dobra. Wiedzę przyrodniczą Karkonoskiego Parku Narodowego, doświadczenie edukacyjne Centrum UNEP/GRID-Warszawa i zaangażowanie biznesu, czyli Grupy Żabka, połączono w ramach programu Re:Generacja.
– Skuteczna ochrona przyrody nie kończy się na zabiegach ochronnych i monitoringu siedlisk. Potrzebujemy turystów, którzy rozumieją zasady obowiązujące w parku – mówi dr Piotr Mikołajczyk, główny specjalista ds. ochrony środowiska i bioróżnorodności w UNEP/GRID-Warszawa.
Zaangażowanie biznesu nie było tylko finansowe. W październiku ponad 60 wolontariuszy z Grupy Żabka, razem z pracownikami KPN, zakasało rękawy i pracowało przy udrażnianiu systemów odwadniających oraz porządkowaniu otoczenia szlaków w rejonie Hali Szrenickiej i Śnieżnych Kotłów. Jak podsumowuje Marta Urbaniak, dyrektorka działu zarządzania jakością i środowiskiem w Żabka Polska, to dowód na to, że współpraca przynosi realne efekty. Jak podkreślają partnerzy, skuteczna ochrona przyrody wymaga dziś łączenia sił, bo sama wiedza ekspertów czy działania parku to za mało bez zaangażowania biznesu i edukacji turystów.
Podcasty
Playlisty tematyczne
