Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej oficjalnie potwierdziło podjęcie prac nad obniżeniem wieku emerytalnego w Polsce. Chodzi o tzw. emerytury stażowe — rozwiązanie, które umożliwiłoby przejście na emeryturę nawet 7 lat wcześniej niż dziś. Projekt dotyczy osób z długim stażem ubezpieczeniowym, które nie są już w stanie pracować aż do osiągnięcia ustawowego wieku emerytalnego.
- Dowiedz się, kto i na jakich warunkach mógłby skorzystać z emerytury stażowej
- Sprawdź, ile lat składkowych będzie wymaganych od kobiet, a ile od mężczyzn
- Poznaj aktualny stan prac legislacyjnych nad obniżeniem wieku emerytalnego
- Przeczytaj, co mówią statystyki o tym, ilu Polaków w ogóle nie dożywa emerytury
Spis treści
Aktualny wiek emerytalny w Polsce — ile wynosi?
Zgodnie z obowiązującą ustawą o emeryturach i rentach z FUS, wiek emerytalny w Polsce wynosi 60 lat dla kobiet i 65 lat dla mężczyzn. To ogólna zasada, od której istnieją wyjątki — m.in. dla górników, nauczycieli, pracowników kolejowych oraz osób zatrudnionych w szczególnych warunkach.
Dla pozostałych pracowników — zwłaszcza tych z ciężkim stażem fizycznym — nie ma dziś legalnej drogi do wcześniejszej emerytury, jeśli nie spełniają tych szczególnych kryteriów.
Emerytury stażowe — o co dokładnie chodzi?
Emerytury stażowe to świadczenie uzależnione nie od wieku, ale od długości okresu składkowego i nieskładkowego. Oba projekty ustaw — obywatelski i poselski — zakładają identyczne progi:
- kobiety — co najmniej 35 lat składkowych i nieskładkowych
- mężczyźni — co najmniej 40 lat składkowych i nieskładkowych
Po spełnieniu tych warunków kobieta mogłaby przejść na emeryturę już w wieku 53 lat, a mężczyzna — w wieku 58 lat. Warunkiem jest legalnie opłacana praca od 18. roku życia oraz wysokość emerytury nie niższa niż minimalna — która od 1 marca 2026 roku wynosi 1 978,49 zł.
Co ważne: przejście na emeryturę stażową miałoby być prawem, a nie obowiązkiem. Kto chce, może pracować dalej.
Dwa projekty ustaw o emeryturach stażowych — co je łączy?
W Sejmie czekają dwa projekty.
- Pierwszy — obywatelski, złożony przez NSZZ „Solidarność” we wrześniu 2021 roku — zebrał ponad 235 tys. podpisów.
- Drugi — poselski, złożony przez grupę posłów Nowej Lewicy w styczniu 2024 roku — zawiera niemal identyczne założenia.
Oba projekty przeszły pierwsze czytanie w lutym 2024 roku i trafiły do sejmowej Komisji Polityki Społecznej i Rodziny. Do dziś nie wyznaczono terminu trzeciego czytania — projekty tkwiły w tzw. zamrażarce sejmowej.
Polecany artykuł:
Rząd potwierdza: trwają prace nad emeryturami stażowymi
Przełom nastąpił w odpowiedzi na interpelację poselską nr 11701 z sierpnia 2025 roku. Wiceminister pracy Sebastian Gajewski poinformował, że Ministerstwo Rodziny, Pracy i Polityki Społecznej zostało zobowiązane do opracowania stanowiska Rady Ministrów wobec obu projektów o emeryturach stażowych.
Gotowy projekt stanowiska rządowego trafił do Stałego Komitetu Rady Ministrów, który skierował go do uzgodnień międzyresortowych. Ministra pracy Agnieszka Dziemianowicz-Bąk wyraziła przychylność wobec dalszych prac. Sama treść stanowiska nie została jeszcze upubliczniona.
Dlaczego reforma jest szczególnie ważna dla mężczyzn?
Na ten problem zwrócił uwagę poseł Marcin Józefaciuk w interpelacji z maja 2025 roku. Przytoczone dane są alarmujące: około 25 proc. mężczyzn w Polsce nie dożywa ustawowego wieku emerytalnego wynoszącego 65 lat. Dla porównania — 60. roku życia nie dożywa zaledwie 7 proc. kobiet.
Według GUS mężczyzna spędza na emeryturze średnio tylko 7 lat, podczas gdy kobieta aż 21 lat. Oznacza to, że duża część mężczyzn — szczególnie tych wykonujących ciężką pracę fizyczną od wczesnej młodości — nigdy nie korzysta ze składek, które całe życie odprowadzała do ZUS.
Polska jest przy tym jedynym krajem Unii Europejskiej, który nie ma planu zrównania wieku emerytalnego kobiet i mężczyzn.
Kiedy emerytury stażowe mogą wejść w życie?
Na to pytanie nie ma jeszcze jednoznacznej odpowiedzi. Rząd pracuje nad stanowiskiem wobec projektów, ale termin jego publikacji nie jest znany. Komisja sejmowa nie wyznaczyła daty trzeciego czytania. MRPiPS nie odpowiedziało dotąd na szereg szczegółowych pytań zadanych w interpelacji poselskiej nr 9949 — dwukrotnie już przedłużało termin odpowiedzi.
Reforma systemu emerytalnego i obniżenie wieku emerytalnego to temat politycznie wrażliwy, a jej skutki dla finansów ZUS wymagają dokładnej analizy. Jedno jest pewne: po latach stagnacji temat emerytur stażowych wrócił na rządowe biurko — i tym razem z potwierdzonym mandatem do działania.
Podcasty
Playlisty tematyczne
