- Prezydenckie weto nie opóźniło prac KE nad programem SAFE: Pomimo weta prezydenta Nawrockiego, Komisja Europejska kontynuuje prace nad umową pożyczkową .
- Polska będzie największym beneficjentem z 43,7 mld euro z unijnego programu na projekty obronne, spośród 19 państw, które się do niego zgłosiły.
- Rząd przyjął uchwałę o Programie Polska Zbrojna: W odpowiedzi na weto prezydenta, rząd przyjął uchwałę upoważniającą ministrów obrony i finansów do podpisania umowy.
- Po podpisaniu umowy pożyczkowej z KE, Polska może otrzymać pierwszą zaliczkę z programu SAFE już w kwietniu, co umożliwi rozpoczęcie realizacji planu.
Program SAFE a weto prezydenta Nawrockiego
Decyzja prezydenta Karola Nawrockiego o zawetowaniu ustawy wdrażającej unijny mechanizm SAFE wywołała w Polsce polityczną burzę. Okazuje się jednak, że z perspektywy Brukseli to weto nie ma większego znaczenia.
Weto prezydenta nie opóźniło prac nad umową pożyczkową w Komisji Europejskiej, co oznacza, że pieniądze na zbrojenia dla Polski nie są zagrożone. Unijni urzędnicy, choć oficjalnie nie komentują wewnętrznych sporów politycznych w krajach członkowskich, w nieoficjalnych rozmowach przyznają, że kluczowa jest dla nich deklaracja rządu Donalda Tuska. A ten jasno zapowiedział, że Polska nadal chce wziąć udział w programie.
Jak ustaliła Polska Agencja Prasowa w źródłach unijnych, dla Brukseli nie jest istotne, w jaki sposób dany kraj wprowadza program do swojego porządku prawnego. Dla Komisji Europejskiej nie jest istotne, czy Polska wdroży program SAFE ustawą, rozporządzeniem czy uchwałą rządu. Partnerem do rozmów jest rząd, a ten znalazł już alternatywne rozwiązanie.
Jak rząd Donalda Tuska obszedł weto?
Rząd Donalda Tuska, zamiast ustawy, przyjął uchwałę w sprawie Programu "Polska Zbrojna". Upoważnia ona ministra obrony Władysława Kosiniaka-Kamysza i ministra finansów Andrzeja Domańskiego do podpisania umowy z KE. Taka uchwała jest aktem wewnętrznym rządu i nie wymaga podpisu prezydenta.
W dokumencie zapisano, że spłata pożyczki ma pochodzić ze środków niewliczanych do minimalnego limitu wydatków na obronność. Tym samym rząd zignorował zastrzeżenia prezydenta Karola Nawrockiego o naruszeniu jego konstytucyjnych kompetencji, by pieniądze na zbrojenia jak najszybciej trafiły do Polski.
Kiedy pieniądze trafią do Polski?
Polska ma otrzymać 43,7 mld euro w formie nisko oprocentowanych pożyczek jako największy beneficjent programu. Według zapowiedzi rzecznika KE Thomasa Regniera, pierwsza zaliczka może zostać wypłacona już w kwietniu, zaraz po podpisaniu umowy pożyczkowej.
Komisja Europejska przygotowuje teraz standardowy wzór umowy dla wszystkich państw biorących udział w programie. Unijny program SAFE to łącznie 150 mld euro wsparcia, głównie na zakupy sprzętu wojskowego produkowanego w Europie. Umowy określą m.in. okres dostępności pożyczki, który może wynieść maksymalnie 45 lat.
Polecany artykuł: