- Wiceministra klimatu Anita Sowińska chce przekonać UE, aby opakowania po mleku nie były włączane do systemu kaucyjnego, powołując się na potencjalne wyzwania sanitarne i niewielki efekt środowiskowy.
- System kaucyjny, który ruszy w październiku 2025 r., obejmie butelki plastikowe (do 3l), puszki metalowe (do 1l) i szklane butelki wielorazowego użytku (do 1,5l), z kaucją 50 gr za plastik i puszkę, oraz 1 zł za szkło.
- Rząd rozważa rozszerzenie systemu kaucyjnego o "małpki" (jednorazowe szklane opakowania po alkoholu) oraz inne frakcje, takie jak opakowania wielomateriałowe, po analizie obecnego funkcjonowania systemu.
- Sklepy, które odmawiają przyjęcia opakowań kaucyjnych lub proponują niższą kaucję, narażają się na kary, a resort planuje kontrole, szczególnie w dużych placówkach.
Czy za kartony po mleku zapłacimy kaucję?
Choć unijne przepisy zakładają, że do 2030 roku opakowania po mleku powinny trafić do systemu kaucyjnego, polski rząd ma poważne wątpliwości. Wiceministra klimatu i środowiska Anita Sowińska zapowiada, że Polska będzie próbowała przekonać Brukselę do zmiany zdania w tej kwestii. Główny problem? Higiena i niewielkie korzyści dla środowiska.
„Z unijnego rozporządzenia PPWR (...) wynika, że opakowania po mleku powinny być włączone do systemu kaucyjnego do 2030 roku. Mamy jednak pewne wątpliwości, czy to rzeczywiście przyniesie dobry efekt środowiskowy, dlatego będziemy przekonywać Unię Europejską, żeby jednak wycofała się z opakowań po mleku w PPWR” – powiedziała wiceministra Sowińska.
Zdaniem resortu klimatu, zbieranie niedokładnie umytych kartonów po produktach mlecznych w sklepach i automatach to prosta droga do problemów sanitarnych. Co więcej, wiceministra uważa, że włączenie do systemu kaucyjnego opakowań po mleku nie przyniesie dużego efektu ekologicznego, bo zwykle nie zaśmiecają one lasów czy plaż tak jak butelki po napojach. Zamiast tego, rząd widziałby większy sens we wprowadzeniu i promowaniu opakowań wielokrotnego użytku na mleko.
Czy małpki zostaną włączone do systemu kaucyjnego?
Kiedy jedne opakowania mogą z systemu zniknąć, inne mają szansę do niego trafić. Resort klimatu zapowiada, że do czerwca będzie analizować działanie systemu w jego podstawowej wersji. Dopiero po tym okresie zapadną decyzje o ewentualnym rozszerzeniu go o kolejne frakcje. Na liście potencjalnych kandydatów wysoko znajdują się popularne "małpki".
To małe, szklane butelki po alkoholach, które dziś często lądują w koszach na śmieci zmieszane lub, co gorsza, w rowach i parkach. Wiceministra Sowińska nie ukrywa, że jest zwolenniczką takiego rozwiązania, choć podkreśla, że wymaga ono szerokich konsultacji.
„Moim zdaniem powinniśmy też zastanowić się nad włączeniem do systemu kaucyjnego opakowań szklanych jednorazowego użytku, czyli popularnych małpek, ale to wymaga konsultacji” – powiedziała wiceministra.
Taka zmiana byłaby jednak sporym wyzwaniem, zwłaszcza dla sklepów. Przyjmowanie tysięcy małych, szklanych butelek to duży problem logistyczny. Dlatego, jak zaznacza Sowińska, ewentualne włączenie małpek w systemie kaucyjnym musiałoby zostać poprzedzone długim okresem przejściowym (vacatio legis), aby przedsiębiorcy mieli czas na przygotowanie się do nowych obowiązków.
Na stole leży też opcja włączenia do systemu opakowań wielomateriałowych, czyli kartonów po sokach i napojach, znanych jako tetrapaki. Co ciekawe, ich producenci sami zabiegali o to na etapie tworzenia ustawy, ale rząd nie chciał komplikować systemu na samym starcie. Teraz jednak, jak przyznaje wiceministra, „jest to opcja do rozważenia”.
21
Podcasty
Playlisty tematyczne
