- Przeliczenie emerytury możesz uzyskać w dowolnym momencie – wystarczy złożyć wniosek ERPO do ZUS z odpowiednimi dokumentami
- Świadczenie wzrośnie, jeśli po emeryturze pracowałeś i opłacałeś składki lub odnalazłeś dokumenty potwierdzające wyższe zarobki sprzed przejścia na emeryturę
- Nawet gdy przeliczenie wypadnie niżej, nie stracisz – ZUS nadal wypłaci dotychczasową kwotę emerytury lub renty
- Nowy wzór formularza działa od 13 stycznia 2026 roku i można go pobrać ze strony ZUS lub wypełnić elektronicznie
Spis treści
- Wniosek ERPO – co to jest i komu przysługuje
- Kiedy warto złożyć wniosek o przeliczenie emerytury
- Nowy wzór wniosku ERPO od stycznia 2026 roku
- Jak działa przeliczenie emerytury – kluczowe zasady
- Przeliczenie emerytury przyznanych według starych zasad
- Co zrobić, gdy brakuje dokumentów sprzed 2009 roku
- Doliczenie okresów składkowych po przejściu na emeryturę
- Przeliczenie emerytury przyznanych według nowego systemu
- Kapitał początkowy EKP – dodatkowa szansa na wyższe świadczenie
- Jak wypełnić wniosek ERPO krok po kroku
- Trzy najczęstsze pytania o wniosek ERPO
Wniosek ERPO – co to jest i komu przysługuje
Wniosek ERPO to dokument, który pozwala na ponowne przeliczenie wysokości emerytury lub renty z tytułu niezdolności do pracy. Mogą go złożyć osoby, które już pobierają świadczenie z ZUS lub z zagranicznej instytucji ubezpieczeniowej z państw UE, EFTA lub krajów objętych umową dwustronną o zabezpieczeniu społecznym.
Formularz ERPO nie jest obowiązkowy. To senior sam decyduje, czy chce przeliczyć swoje świadczenie. ZUS nie dokona przeliczenia z urzędu – konieczne jest złożenie wniosku.
Kiedy warto złożyć wniosek o przeliczenie emerytury
Przeliczenie świadczenia ma sens w kilku konkretnych sytuacjach. Po pierwsze, gdy przy pierwotnym przyznawaniu emerytury brakowało niektórych dokumentów, a teraz możesz je dostarczyć.
Po drugie, gdy odnalazłeś dokumenty potwierdzające wyższe zarobki za lata sprzed uzyskania świadczenia lub za lata po jego objęciu.
Po trzecie, gdy po przejściu na emeryturę lub rentę nadal pracowałeś i opłacałeś składki na ubezpieczenie społeczne. Takie okresy można doliczyć do stażu, co zwiększa wysokość świadczenia.
Nowy wzór wniosku ERPO od stycznia 2026 roku
ZUS zaktualizował formularz ERPO 13 stycznia 2026 roku. Nowy wzór należy wypełnić elektronicznie w programie Adobe Reader lub Adobe Acrobat, a następnie wydrukować. Przeglądarki internetowe nie zapewniają odpowiedniej walidacji formularza.
Wniosek można pobrać ze strony ZUS lub w placówce. Wypełniony dokument składa się osobiście, przez pełnomocnika lub przesyła pocztą do właściwego oddziału ZUS.
Jak działa przeliczenie emerytury – kluczowe zasady
Przeliczenie świadczenia następuje od miesiąca, w którym złożysz kompletne dokumenty. To ważne, bo opóźnienie we wniosku może oznaczać utratę kilku miesięcy wyższej emerytury.
ZUS chroni emerytów przed obniżeniem świadczenia. Jeśli nowa kwota po przeliczeniu okaże się niższa niż obecna, nadal otrzymasz emeryturę w dotychczasowej wysokości. To gwarancja, że nie stracisz na złożeniu wniosku ERPO.
Przeliczenie emerytury przyznanych według starych zasad
Świadczenia ustalone według przepisów sprzed 1999 roku podlegają szczególnym zasadom. Można doliczyć okresy składkowe, które nie zostały uwzględnione przy pierwszym przyznaniu emerytury.
Od 1 stycznia 2022 roku obowiązują nowe przepisy, które wykluczają doliczanie okresów nieskładkowych. Liczy się wyłącznie udokumentowana praca i składki.
Co zrobić, gdy brakuje dokumentów sprzed 2009 roku
Jeśli świadczenie przyznano przed 2009 rokiem i nie udało się udokumentować zarobków, ZUS automatycznie zastosował kwoty minimalnego wynagrodzenia proporcjonalnie do czasu pracy i etatu.
Gdy odnajdziesz oryginalne dokumenty potwierdzające faktyczne zarobki, możesz złożyć wniosek o przeliczenie. ZUS uwzględni rzeczywiste wynagrodzenie zamiast minimalnego, co może znacząco podnieść emeryturę.
Doliczenie okresów składkowych po przejściu na emeryturę
Jeśli jako emeryt lub rencista pracowałeś i opłacałeś składki, możesz zwiększyć świadczenie. Wniosek o uwzględnienie okresów składkowych składa się raz w roku po każdym zakończonym kwartale.
Można dodać okresy z ostatnich 20 lat lub z 10 lat poprzedzających złożenie wniosku. ZUS doliczy te składki do kapitału, co przełoży się na wyższą emeryturę.
Przeliczenie emerytury przyznanych według nowego systemu
Emerytury przyznane od 1999 roku działają na zasadzie kapitału emerytalnego. Składki naliczone po przyznaniu świadczenia można wliczyć do wysokości emerytury poprzez złożenie wniosku ERPO.
ZUS uwzględni składki z okresu od miesiąca wypłaty emerytury do miesiąca złożenia wniosku. Te składki podlegają waloryzacji, co dodatkowo zwiększa ich wartość.
Kapitał początkowy EKP – dodatkowa szansa na wyższe świadczenie
Jeśli posiadasz dokumenty potwierdzające pracę sprzed 1999 roku, możesz złożyć osobny wniosek EKP o ponowne ustalenie kapitału początkowego. To niezależna procedura od wniosku ERPO.
Można również złożyć wniosek o wybór najkorzystniejszej wartości prognozowanej dalszej długości życia, jeśli z tej opcji jeszcze nie korzystałeś.
Jak wypełnić wniosek ERPO krok po kroku
- Pobierz aktualny wzór formularza ze strony ZUS.
- Zapisz plik na komputerze i otwórz go w programie Adobe Reader.
- Wypełnij wszystkie wymagane pola, podając dane osobowe, numer PESEL oraz informacje o świadczeniu.
- Dołącz dokumenty potwierdzające okresy składkowe lub zarobki, których dotyczy przeliczenie.
- Podpisz wniosek i złóż go w ZUS osobiście, pocztą lub przez pełnomocnika.
Trzy najczęstsze pytania o wniosek ERPO
- Czy mogę złożyć wniosek ERPO więcej niż raz? Tak, możesz składać wniosek wielokrotnie, na przykład po kolejnych okresach pracy lub po odnalezieniu nowych dokumentów.
- Ile czasu ZUS rozpatruje wniosek? Standardowy czas to 30 dni, ale może się wydłużyć, jeśli ZUS będzie musiał zweryfikować dodatkowe dokumenty.
- Czy za przeliczenie emerytury trzeba płacić? Nie, złożenie wniosku ERPO i przeliczenie świadczenia jest bezpłatne.
